“Yaprak mısın, çiçek mi, yoksa gövde mi?
Ey müzikle salınan gövde, ey ışıyan bakış,
Nasıl ayırt edeceğiz dansı dans eden kişiden?”
William Butler Yeats, Dört Yıl

Geçmişe dönüp bakmanın en kolay yoludur fotoğraf. Geçmiş, zamanın bir noktasında kalan ve günümüze,yani şu an’a hep küskün an’lar anılar topluluğudur. İçinde koca bir arşiv tutar. Kimi zaman acı kimi zaman da tatlı yüzlerce anıyı,eylemi,hatırayı yaşatır. İşte fotoğraf,beynimizin bir bölümünde yaşattığımız bu devasa kaydın,elle tutulur gözle görülür halidir. Zamanda yolculuk eğer ışınlanmayı bulamazsak bile fotoğraflarda yaşamaya devam edecek.
İşte Hayreddin Baş’da, kendine ait zamanda yolculuk serüvenini bizle paylaşmak için tam 60 yıl sonra aynı semtte ve aynı sokakta,küçük hayreddin’in tam dikildiği yerde aynı pozu vermiş. Sokak,hemen hemen aynı,ufak tefek değişiklikler olsa da..
Zamanın eskitmesine hangi yaratılmış direnebilir ki? Hayreddin Baş gibi milyarlarca insan aynı kaderi yaşamıyor mu?
Fakat bu fotoğraf’a sahip olma şansına ulaşamayan nice Hayreddinler var ki,bir tek fotoğraf karesine bile sığamadan göçüp gittiler ahirete..
Siyah beyaz fotoğrafın çekim tarihi 1958. Küçük Sofyada ki Şehit Mehmet Paşa sokağı. Küçük Hayreddin o dönemin en büyük haber kanalı konununda,elinde ki gazetelerle “yazıyor yazıyor” diye bağırarak tüm sokak sakinlerini meraklandırıyor.
Valla Hayreddin dede’yi nereden buldular ve bu pozu,60 yıl sonra tekrar nasıl verdirmeyi başardılar bilmiyorum ama,yapana koca bir teşekkür etmemiz gerektiğine inanıyorum.
Kahramanmaraş’ta bir buçuk aylıkken başına örtülü eşarbın yanması sonrası yüz ve kafa derisi yanan Leyla Demirci’ye, sosyal medyada başlatılan ‘LeylayaUmutOl’ kampanyasının ardından Sağlık Bakanı Fahrettin Koca’dan müjde gelmiş.


Bakan Koca, sosyal medya platformu Twitter aracılığı ile yaptığı paylaşımda, “Yüz nakli bekleyen Leyla kızımızın tedavi süreci Prof. Dr. Ömer Özkan tarafından yürütülmekte, nakil için donör beklenmektedir. Bu süreçte ihtiyaç duyduğu destek Bakanlığımızca sağlanacaktır. Kızımızın durumunu yakından izliyor, kendisine iyilik ve şifa diliyorum.” diye duyurmuş.

Bizim magazin medyamız kadar,basit ve sığ magazin yapan başka bir ülke magazini yoktur heralde..
1990’lar da ki Televole isimli yapım,yarı futbol,yarı manken şarkıcı dedikodusu ve geyikleri ile raiting rekorları kırardı.
Kadın mankenlerin genel kütürünün %90 çökük olduğunu,futbolcuların sahadaki oyun zekalarını,sosyal hayatta hiç bir zaman etkin kullanamadığını, aşk kavramının da, gecelik ya da haftalık flörtlere dönüştüğünü, milletçe hep Televole’den öğrendik o yıllarda.
O yıllarda her kanalın, orjinal Televole’ye benzer, fakat çakma Televolevari bir magazin programı vardı.
İşte o zamanlarda, magazin medyasının ürettiği “Hakan Peker hiç yaşlanmıyor” magazin haberi vardı. O zamanlar piyasa birden 25 lik genç popçularla dolmuştu. Doğal olarak Hakan Peker’de, 40’a merdiven dayamıştı. 40 yaş aslında genç sayılabilecek bir yaşken,hatta daha doğrusu orta yaşların başıdır.
Fakat bizim medyamız, Peker’i bir yandan kendinden 10-15 yaş küçük popçularla kıyaslayarak bir yandan yaşlı ilan eder,bir yandan da Peker’in o yaşlarda,genç popçular kadar yakışıklı olduğuna,yaşlanmadığına atıfta bulununurdu.

Magazincilere göre hiç yaşlanmayan ve gençlere sözde taş çıkartan ünlüler vardır her dönem. Bu isimler hep standarttır.
Ajda Pekkan,Kadir İnanır, Emel Sayın,Nilüfer,Nebahat Çehre,Hülya Avşar vs. ( Bir kaç yıl öncesine kadar Acun Ilıcalı’da guruba eklendi ama çabuk çıktı listeden nedense )
İşte bu standart isimlere en son eklenen de Hakan Peker’dir 90 ların sonunda. Ki bu inanış,gerçekten de doğrudur. Hakan Peker gerek yakışıklılığıyla,gerek danslarıyla,gerekse sempatikliği ile her zaman sevilen bir şarkıcı olmuştur. Tabi sesini ve yorumunu beğenmeyende çoktur. Fakat buna rağmen bu ülkede bir Hakan Peker gerçeği vardır.

Hit şarkılarının listelerin zirvesini hep zorlaması, dansları ve giyim tarzı herkesçe bilinir. Hatta ben de lisedeyken,Peker’in slow bir şarkısına,karlar içinde çektiği bir klibinde giydiği sarı botlara hasta olmuştum.( Botun markasını bedava reklam yapmayayım diye yazmıyorum ) Sonrada gidip almıştım hiç unutmam.
Nette araştırdığım kadarıyla 58 yaşında( 5 Şubat 1961 ) Ve maşallah gerçekten kimse 60’a merdiven dayamış demez. Bu ülkede 50 yaş civarı adamlar,Hakan Peker gibi genç göstermek isterler 60 larına gelecekleri zamanda.
Buraya kadar sıkıntı yok. Benim takıldığım noktaysa,magazin medyasının erkek popçular içinde genç kalmayı tek başaranın Hakan Peker olduğu iddiasıdır. Fakat bu iddia doğru değil bence. Bu ülkede Peker’in döneminde meşhur olup halâ genç kalmayı başarmış iki isim daha var.
Bu isimlerden ilki Sinan Özen. Bir diğeri de Soner Arıca..
Meselâ Soner Arıca’nın yaşını söyleyeyim size. 5 Şubat 1966 doğumlu. Yani 53 yaşında. Allah için hiç hiç yaşını gösteriyor mu? Ama magazin medyası Arıca için bir kere yaşını hiç göstermeyen ünlüler gurubuna almış mı? Tamam,Peker’den 5 yaş küçük fakat kanaatimce,58’ine gelincede aynı kalacak.


Yine yaşını hiç göstermeyen ikinci isim olan Sinan Özen’de aynı şekilde. Adam 1 Mart 1964’te doğmuş. O da 55 yaşında. Geçenlerde yeni klibini seyrettim valla askerden yeni gelmiş genç bir delikanlı gibi duruyo klipte. Yine magazin basını,aynı Soner Arıca’yı görmediği gibi onu da görmezden geldi. Üstelik Özen,Hakan Pekerden sadece 3 yaş küçük. Buna rağmen hakkını teslim etmediler Özen’e.



Bu arada şimdi dikkat ettim. Peker ve Arıca 5 Şubat. Sinan Özen 1 Mart doğumlu. Üçüde kış ayı doğumlu anlayacağınız. Buradan “acaba kış doğumlular daha genç mi gösteriyor acaba” diye bir tümevarım’a gitmek istiyordum. Fakat gelin görün ki Hakan Peker’in abisi bu tezi çökertti. Zafer Peker Ekim doğumluymuş çünkü. Bu arada konu Zafer Peker’e gelmişken, Zafer’in kardeşi Hakan’dan 1 yaş büyük olduğununda altını çizeyim. Ve bence Hakandan daha genç duruyo.
Son olarak bir tespitte daha bulunayım. Bilirsiniz karadenizliler fiziksel olarak genelde zayıf olurlar. İşte Arıca ve Özen’de karadenizli. Özen Rize’li. Arıca’da Ordu Fatsalı. Bu fit hallerini de buna bağlıyorum doğal olarak.
Hakan Peker ise Balkan göçmeniymiş bilgi doğruysa. O bölgede yaşayanların da fit olduğunu bilirsiniz sanırım. Tabi Peker son dönem biraz kilo aldı. Fakat yukarıda da dediğim gibi 58 yaşında bir adam için çok normal.
Sonuç olarak, bence magazin medyası, Arıca ve Özen isimlerini Hakan Peker ismiyle aynı değerde tutmalı artık. Ayıp olmasın adamlara..
Her zaman şikayetçi ve ifrit olduğum bir konudur,bizi sömüren Kapitalist Küresel Kölelik sisteminin ( ben buna kısaca 3K diyorum ) bize: “siz hiç düşünmeyin,ben sizin adınıza düşünüyorum” demesi. Yani üçkağıtçı ve sinsi sistem der ki size aslında: “siz benim koyunlarımsınız,ve sizin hem sütünüzden hem de tüylerinizden istifade edeceğim her daim. Her karnım açıktığında,ya da canım istediği an da içinizden birilerini,kesip kesip kavurma yapıcam etinizden”
Bu 3K’yı, bir iki küçük örnekle ilişkilendireyim şimdi size. Konuyu daha iyi anlatma babında.
“Çök kalk” cezai yaptırımını bilirsiniz. Askerde uygulanan bir ceza sistemidir. Genelde de acemi birliklerinde olur. Belli bir sebebi olmasına gerek yoktur bu yaptırımın. Tamamen keyfidir. Süresini, bir onbaşının ya da çavuşun tatmin olma anı belirler.
Ya da ilköğretimde okuyan çoçuklara oynatılan bir deve cüce oyunu gibidir 3K sistemi. Oyun sizi yorar ve yanmamak için uğraşıp durursunuz. Oyunu kazanan çocuğunda ödüllendirildiği hiç görülmemiştir. Kazanan çoçuk,sadece bir kazanma duygusunun bir kaç dakikalık hazzıyla mutlu olur,o kadar..
3K,tüm toplumları,bir sürü birlikteliği ile bağlayıp,çeşitli hazlar ve iyi hissedizmlerle kendine çekip,kişisel beklenti ve arzularla;yerelleşmeden ve tüm değerlerinden koparır. Bunu da bir usta balıkçı kafasıyla yapar. Sizin de içinde diğer milyonlarca balıkla beraber yaşadığınız denize bir olta sallar. Oltanın misinasında sizin en sevdiğiniz yemler takılıdır. Siz de doğal olarak o yem’e gelirsiniz. O yemlerin birinin adı haz’dır. Bir diğer yem rahatlıktır. Bir başkası kolay yoldan sahip olmadır. Ve diğer yemlerde, aşk,sevgi,tatmin gibi bireysel duygusal arzulardır. 3K,bu yöntemi hiç sıkılmadan ve değiştirmeden dener. Ve insanlarda hiç bıkıp usanmadan yemeye devam eder. Çünkü hiç insan,oltaya takılıp avlanan insanın sonunu hiç bir zaman kendi gözleri ile görmez. Halbuki deniz, ne kadar geniş ve yiyecek bakımından ne zengindir..
3K,sizin sahibiniz olmak için çeşitli argümanlar ve metaryeller kullanır. Bunların başında TV gelir. Sonra gazeteler ve radyolar gelir. Ve son olarak da hayatımızda olmazsa olmaz hale getirdiği sosyal medyayı kullanır. Bu yayın organları başta reklamlar akabinde diziler ve filmler,yine haberler ve moda ile sağlıklı yaşam mesajlarıyla,sizi doğrudan tüketime sürükler. Üretim yalnız 3K nın işidir. Ve size her türlü üretimden uzak kalmayı tembihler.
Siz de,aynı çök kalk cezası gibi ya da deve cüce oyununda ki oyunculara dönüşürsünüz.
Bu 3K sisteminin,sizi uzak tutmayı başardığı 3 tane değer daha vardır. Bunların ilki sebat etmektir. İkincisi şükürdür. Üçüncüsü de paylaşmaktır. Yani bu 3 değer aslında sizi insan yapan 3 temel erdemdir.
İyi hissetme duygunuzu yükseltecek binlerce metodu sizin üzerinizde dener. Siz de zaman içinde, bir kobay faresi gibi,hiç itirazsız kabul edersiniz tüm deneyleri ve sözde ilaçları.
Peki 3K dan nasıl uzak kalınır ya da kurtulunur?
Bu beladan kurtulmak kolay değildir. Çünkü bunu başarmak,toplumdan, bilgiden,haberden,sanattan,teknolojiden ve spordan uzak kalmadan ama tüm bunlar üzerinden gelen metazoriyi kabul etmemeniz gerekir. Bugün: “ben 3K’nın hiç bir zaman esiri olmadım.Olmam da” diyenler, ya kendini kandırıyordur ya da sizi,kendince.
Fakat doğru bir mücadele ve disiplinle en az köle sınıfında bulunmak mümkün. Bunun için önce,belki klasik ya da klişe gibi gelecek ama temel insani değerlerle daha yakın ilişkiler kumanız gerekir.
Nedir bunlar?
Hemen sayalım;
İnanç,ahlak,vicdan,dürüstlük,samimiyet,empati,vefa,,aile bağı ve paylaşma..
Bu değerleri bulabileceğiniz kaynaklar ise hemen yanı başınızdadır aslında. Başta inandığınız dinin kitabı ve öğretileri. Ardından aile büyükleriniz. Bunlar da anne,baba,dedeler ve ninelerinizdir. Çünkü 3K nın en zor etkilediği ve ulaşmakta zorluk çektiği grup,bu gruptur.
Yine maddecilik ve teknolijinin getirdiği rahatlık ve tembellikten kurtulmanız gerekir. İnsan rahatı bulduğu an da,daha çok rahatı arayan tek varlıktır.
Yaşamsal ihtiyaçlar dışında sahip olmak istediğiniz her nesneye, ihtiyaç mı yoksa lüks mü? gözüyle bakabilme meselesi var bir de. Kanaatkar ve sebatkar bir toplum oluşturmanın temelinde bu yatar.
Yine “herkeste var,bende niye yok” düşüncesi var,bir hastalık olarak beynimizde yaşattığımız. Herkeste olan niye sizde de olmalı? Bunu bir kere daha düşünün. Sizin metabolizmanız,fiziksel yapınız,fıtratınız,tıynetiniz,aileniz ve aldığınız eğitim nasıl olur da herkesle aynı olabilir? Siz,ancak sizi doyuracak ve tatmin edecek kazanımlarla mutlu olabilirsiniz.
Son olarak “yeni” kavramı var dikkat etmeniz gereken. Sürekli yenilenme ve yenileme arzunuzun,nasıl koca bir tüketim canavarına dönüştürdüğünü bir düşünün lütfen. Dünyada ki yaradılış gereği,yaratılan her şey eskiyip yok olurken,sizin bu yenilenme ve yenileme isteğiniz nedir? Eskimek yıpranmaktır evet, fakat bu yıpranma bir dizi yaşanmışlıklar ve onların getirdiği kazanımlarla doludur.
En çok meyveyi en yaşlı ve olgun ağaçtan alırsınız.
En iyi şarap eski olandır.
En güzel öğütler ve tavsiyeler gençlerden değil yaşlı filozof ve alimlerden çıkar.
Tüm antikalar en yeni aletlerden daha pahalıdırlar ve az bulunurlar.
Estetik ve botoks yaptırmadan genç kalmayı başaranlar,her zaman dünyanın en genç ve güzel kızından değerli bulunur.
İşte bu sebeple, yeniye ayak uydurmak,fakat her yeniliği çabucak sindirmemek çabucak soğumamak gerekir.
Son tahlilde 3K’nın toplumsal tehditlerini kendimce göstermeye. Ve bu tehditlere karşı mücadele yollarını nacizane,anlatmaya çalıştım.
Artık zaman, 3K’yı en büyük düşmanımız ilan etme zamanıdır. Sahip olduğumuz toplumun dinamikleri,bu tehditleri bertaraf edebilecek güçtedir. Umarım hem devlet hem de tüm halkımız ortak bir mücadelede,omuz omuza verirler artık..
-Tevfik Sadi
Anlam vermek için uğraştığımız binlerce mevzu var. Sanki her şeyi anlarsak, bir halt olacakmış gibi. Anlamanın getirisi,ancak geçici bir merak tatmini. Halbuki anlamadığımız milyonlarca şey sayesinde delirmeden yaşabiliyoruz. Bize her şeyi çözme ve anlama kabiliyeti vermeyen Rabbimize şükürler olsun..
Ooh, yavrular! Seyr ederken
Sizi her gün penceremden
Hatırıma neler gelir…
—Mâzî, o bir definedir;
Onu biraz açsan fırlar
Birçok zehir hâtıralar;
O mezarın çıyanları,
Akrebleri, yılanları!
Fakat sakın korkma, ara;
Ara, ara, daha ara;
Göreceksin, o medfenin
Biraz kuytu, biraz derin
Yerlerinde neler, neler.
Ne tükenmez hazîneler
Saklanmıştır… Vaktiyle biz
Ne sıkıntılar çekmişiz
Okumak, öğrenmek için;
Düşündüm de güldüm demin.
Size ne mutlu çocuklar!
Güzel kitablarımz var;
Hocalarınız da iyi,
Öğretiyorlar her şeyi;
Tahta, rahle, hep mükemmel;
Hiçbirisi yoktu evvel.
Hasırlarda sürünürdük,
Evlere hep câhil döndük.
Bize nispet bugün birer
Küçük âlimsiniz sizler.
Okuyunuz : Okuyanlar
Çok şey bilir, çok şey yapar;
Murâdına onlar erer,
Cennete de onlar girer;
Onlar cidden mesûd olur,
Bu geçid pek korkuludur:
Öğrenmezsek yolu, izi,
Yolda kurdlar kapar bizi!
Okumalı, oynamalı.
Hiç işsiz oturmamalı.
İşledikçe bu makine
Çarklarına, dişlerine
Kuvvet gelir. Boş duranın,
Tenbel tenbel oturanın,
Bu asırda ekmeği yok.
Evet, işsiz oturan çok;
Fakat hepsi de tok değil,
İşsiz duran pek çok değil.
İşlemeli el, kol; bunlar
İşledikçe boğaz doyar.
İnsan gözleriyle görür…
“Âlet işler, el övünür”
Derler, her söze kanmayın.
İşitin de inanmayın!
El tutarsa yürür sapan,
Eldir sapanı da yapan.
Berna Laçin ve Fairy mevzusunu çok uzun zamandır yazmak istiyordum aslında. Berna Laçin ve Fairy denilen bulaşık deterjanı ikilisinin 7.5 yıllık kesintisiz birlikteliğini yani..

Öncelikle Berna Laçin’in bu istikrarını tebrik etmek lazım. Tabi Procter Gamble ( P&G ) firmasını da..
Laçin, son 10 senedir TV de iyi işlerde ( Dizi ve filmlerde ) adından söz ettirmese de P&G nin vazgeçmediği tek isim oldu. Türkiye’de sokağa çıkıp memleketin kadınlara bir anket yapılsa ve dense ki: “Deterjan reklamlarında oynanan isimleri sayar mısınız?” eminim ankete katılan kadınların %90’ı Berna Laçin ve CIRRTTT Ayşe Teyze’yi ilk ikiye koyar.

Türkiyede reklam filmlerinde “CIRRTTT Ayşe Teyze”den sonra en bilinir ve meşhur isim artık Laçin.

Peki bir firma nasıl olur da, bu kadar uzun bir süre aynı oyuncuyu reklam yüzü olarak kullanır?
Oyuncunun yüzünün eskimesi ve monotonluk mevzusunun bir dezevantajlarından hiç çekinmez mi?
Türkiye’deki kurumsal firmalar, reklam yüzü olarak genelde sürekli yeni ve popüler ünlü yüzler bulurlar. Ve yine ortalama da 6-12 aylık reklam anlaşmaları yaparlar. Özellikle yabancı firmalar, çekecekleri reklam filmlerinde yılda bir kez mutlaka ünlü bir şarkıcı ya da bir dizi oyuncusuyla anlaşıp küçük bir servet öderler.
Çünkü halk illa ki popüler bir yüz arar kullandığı markanın reklamında oynayacak..

Bu yönüyle bakıldığında Laçin’in çok büyük bir iş başardığını ve bu alanda ikinci en uzun soluklu reklam yüzü olduğunu çok net söyleyebiliriz.
Berna Laçin’in enerjisi oldukça yüksek. Yine geçmişte rol aldığı işlerde sürekli akıllı ve mücadeleci rollerde oynamasından dolayı,Türk kadının gözünde her zaman sevilen bir sima. Yine artı olarak Berna hanım sosyal medyayı da çok aktif kullanan ve zaman zaman üstü kapalı olarak olsa da iktidara göndermeler yapan bir isim. Bu sebeple iktidar tabanı ve bir kısım muhafazakar kesim pek sevmez Laçin’i.

Belki P&G’nin Fairy’si bu yüzden seviyor ve çalışıyordur Berna hanımla bunca yıldır. Ben aynı bir P&G personeli gibi aralıksız çalışan Berna hanım’ın yerinde olsam şirkete ortak olurdum 🙂 Bunca yıldır Berna hanımdan vazgeçmeyen Fairy, Berna hanımdan böyle bir talep gelirse kabul eder belki de kim bilir?
Fairy’siz bir Berna Laçin,Laçin’siz bir Fairy düşünmek çok zor olur yurdumun kadınları için artık 🙂
Bu arada bu Fairy içinde küçük bir araştırma yaptım google’da. P&G nin geçmişi 1800 lere dayanıyor. 1837 de Amerika’da kurulan firma, ilk sabun işiyle başlamış ticaret faaliyetlerine. 1900 de ilk ürünlerini piyasaya sürmüş. Fairy ise yine 1900 de çıkmış piyasaya. 1950 den sonra markayı geliştirip yenilemişler ve Birleşik Krallığın temizlik işlerini almışlar.( bulaşık sıvısı olarak )
E tabi sırtını Krallığa yaslayan firmanın zaman içinde dünyaya yayılmış olması da kaçınılmaz olmuş. Dünya’nın 180 ülkesinde satışı yapılan Fairy’nin adı,diğer ülkelerden farklı olarak, Almaya’da Dawn,İsveçte ki adı ise Yes’miş.
2010 da Türkiye’ye giriş yapmış Fairy. Bu dönemde piyasanın kralı, iki üründü hatırlarsanız. Bunlardan biri Pril diğeri de Cif. Fairy kalitesi kısa bir sürede bu iki ürünün tahtını sallar oldu. Sonunda da yerlerinden etti. Ve bu başarıdan sonra reklam yüzü olarak Berna Hanım’ı buldu Fairy. Biraz araştırdığımda,Youtube’da yayınlanan Fairy’nin ilk Laçin’li reklamının 2012 Şubatında çekildiğini gördüm. İlk reklamda, Laçin elinde tuttuğu bir mikrofon ve bir paket Fairy ile rastgele bir apartmana girip bir dairenin zilini çalıp ;karşısına çıkan teyzeye “size mucizeyi” getirdim diyor. Ve o günden bugüne her reklam filminde kapı kapı Fairy’nin gücünü anlatıyor heyecanla..

Tabi bu tip kurgular, deterjan firmalarının artık klişeleşmiş reklam senaryosudur. Deterjanın reklam yüzü, sözde çatkapı bir apartmana girip,reklamdan sanki hiç haberi yokmuş gibi kapıyı şaşkın açan teyzeyle temizlik konusunda iddialaşır:) Ev hanımı teyzemiz ürünü 2 dakikada dener ve hayran hayran ürünü meteder..
Tabi sektörde ki tüm firmalar, bu sıkıcı senaryonun milleti bıktırdığını görünce farklı atraksiyonlar denerler zaman zaman. Dev çamaşır topunu uydururlar bazen. Bazen, şeflerle ev hanımlarını yarıştırırlar. ( Berna hanımda yaptı bunu bir Fairy reklamında) Ya da ne biliyim, şenlik festival ortamlarında bulaşık yıkama yarışmaları falan düzenler test için..
Ben Berna Hanım’ın Fairy ile daha çooook uzun yıllar çalışacağını düşünüyorum.( Belki de CIRRTTT Ayşe Teyzenin 20 yıllık rekorunu kırmaya niyetledir Berna hanım ) Ne zaman elden ayaktan düşer ( Allah sağlık versin ) Ya da Türk hanımları ne zaman “yeter Berna” derse o zaman bu ayrılık gerçekleşir diye düşünüyorum.
Bu arada aklıma şu yeni CIRRTTT Ayşe Teyze geldi reklamı geldi. Eski Ayşe teyzeyi uzun zaman önce emekli eden Ace,( uzun bir aradan sonra 2013 te tekrar geri dönen Ayşe teyze sonra tekrar yok oldu ) yeni Ayşe Teyze ile “Ayşe Teyze” efsanesini diri tutmaya çalışıyor. Biz de, topuz şeklinde kızıl ya da kınalı şaçlı,beyaz gömlekli ve mavi etekli,teyzeden çok, abla gibi duran bu yeni Ayşe’ye alışmaya çalışıyoruz. Fakat pek alışacak gibi de durmuyoruz. Çünkü yaklaşık 20 sene, Ayşe Teyze olarak bildiğimiz Alev Gündoğdu’nun bize verdiği elektriğin çeyreğini veremiyor. Tabi yeni Ayşe Teyze’yi oynayan oyuncu kardeşimiz bozulmasın hemen. Çünkü bu onun yetersizliğinden değil,Ayşe Teyze karakterinin has oyuncusu olan Alev hanımın rolle “etle tırnak” gibi kaynaşmış olmasından kaynaklanıyor. İş bu haldeyken reklamda dünyanın en iyi kadın aktristini de oynatırsanız bu değişmez.


Keşke Ace, Ayşe Teyze’yi yaşatmak yerine Aynı Fairy’nin yaptığı gibi gerçek bir ünlünün kendini oynadığı reklam filmlerine girişse. Şöyle enerjisi bol,sempatik ve uzun soluklu yol alabileceği biriyle..
Bu arada zaman çok hızlı akıyor. Bilinmesi, idrak edilmesi ve hayata geçirilmesi gereken; başta toplumumuz, sonrasında da tüm insanlık için temel teşkil eden insani tüm etikleri anlatma zamanımız da daralıyor. Daralan bu zamana rağmen bir takım güçler, tek tip toplum yaratma hedeflerinden bir an olsun geri durmuyor.
Bazen binlerce yıl önce dinozorları vuran, yok olmalarını sağlayan o devasa göktaşları şimdinin dünyasına çarpıp bizleri, her şeye sıfırdan başlatsa diyorum içimden. Böyle bir dönemde umutlanmak, inanmak ve kendini bir gayrete, bir davaya teslim etmekten daha zor ne olabilir? Uluslar, toplumlar, insanlık aynı boşlukların içini dolduran dolgu taşları gibi. Fakat bu doluluk hiçbirine bir şey kazandırmıyor. Ağırlık basan ama hiçbir estetiği olmayan taşlar gibi ruhsuz bir yığına dönmüş insanlık… Kişisel gelişimimizi tamamlama derdinden bizim dışımızda kalan her şeye yabancılaşmamız, yüksek bir ego ve “yalnız ben” felsefesini dibine kadar yediriyor bize. Başkası olmadan başkalarının olduğu şeye dönüşmek sonumuz olacak gibi görünüyor. Sosyal görünümlü kişiselleştirilmiş kültür cinayetleri…
.
Devran Çağlar hayatını kaybetmiş…
Allah rahmet eylesin. Devran Çağlar benim çocukluğumda, o günün saf arabesk müzik türünün meşhur isimlerindendi. Bülent Ersoy’un yürüdüğü yolda (cinsiyet değiştirme arzusu) ilerleyen ve Ersoy tipinde bir sese sahip olan genç bir adamdı.

O dönemlerde, yani 1980’li yıllarda cinsiyet değiştirme gibi radikal bir şeye kalkışmak, Türk toplumunda büyük cesaret işiydi. Muhafazakâr ve hatta dindar Türk halkı, böyle durumlarda insanlara sert tepkiler gösterir ve kadınsı hareketlerde bulunan erkekleri dışlardı.
Bu dışlamalara en çok maruz kalansa şüphesiz Bülent Ersoy’dur. Hem halk hem de devlet tarafından gösterilen ciddi olumsuz tepkiler karşısında dışlanmıştır. Bu vaziyette Ersoy’un yanında duranlar ise yalnızca hayranları ve magazin gazetecileri olmuştu. Bu arada medya derken, sadece birkaç gazetenin magazin servisinden bahsediyorum. (O zamanlar sosyal medya, internet, radyo, uydu yayını falan yoktu elbette.)

Bülent Ersoy türlü baskılara ve dışlamalara rağmen direnip cinsiyet değiştirmeyi başarınca; kendini kadınsı bulan ve Ersoy’a benzer ses rengi olan birçok gence de örnek teşkil eder olmuştu.
Onu örnek alan gençlerden biri de Devran Çağlar’dı. Devran’ın sesi ve müzik tarzı da Ersoy’un birebir benzeri olunca, onun da önü açılmış oldu. Gazinolarda sahne almaya başlayınca ünü hızla yayıldı.
Bu popülerlik ile birkaç sinema filminde oynamayı başardı Çağlar. Bu arada Devran, ablası yaşındaki Bülent Ersoy’dan hiçbir destek de göremedi. (Bülent Ersoy, Devran’dan 11 yaş büyükmüş; şimdi baktım.)
Devran Çağlar’ın Bülent Ersoy benzerliği, o günün magazin medyasına “Bülent Ersoy’un veliahtı Devran Çağlar” gibi manşetler attırıyordu artık.

Fakat Ersoy bundan pek memnun olmadı, Devran’ı görmezden geldi. Ben bu noktada Ersoy’a hak veriyorum aslında. Çünkü Bülent Ersoy, yaşadığı dönemin tüm sıkıntı ve zorluklarını tek başına göğüslemişti. Veliaht tayini bu kadar kolay olamazdı. Üstelik hiçbir zorluk çekmeden, sırf bir benzerlik hatırına Devran’ı bir üst lige çıkarmayı uygun görmedi. “Bu millete bir Bülent yeter” diye düşünmüştü muhtemelen (ki bir tane yetti de arttı bile diyebilirim!).
Devran artık yalnız kalmıştı. Tabii Devran’a elini uzatmayan Bülent Ersoy’un tavrını gören magazin basını da Devran’a olan ilgisini çok ciddi oranda azalttı.
İşte tam bu noktada Devran’ın strateji değiştirmesi gerekiyordu. Yani Bülent ablasına birebir benzemek yerine; belki imaj değişikliği belki de farklı bir müzik tarzı yakalayabilirdi. Ne bileyim, belki halk müziği belki hafif sözlü Batı müziği gibi… Fakat Devran bu denemeler yerine, ipteki ikinci cambazı oynamaya çalışıyordu sürekli. Buna, bir koltuğa iki karpuz sığdırma gayreti de diyebiliriz.
1990’larda patlayan pop furyası, dönemin arabeskçilerinin itibarını ve popülaritesini düşürmeye başlamıştı. Türkücüler ve arabeskçiler bu sebeple yeni bir tarz yakalama arayışına girdiler. Bu tarz pop olamazdı çünkü ses renkleri uymuyordu. Ve sonunda o geçişi sağlayacak o tür bulundu. O tarzın adı Arabesk-Fantezi’ydi. Daha hareketli bir altyapıya sahip, popu çağrıştıran birtakım tınılarla bezeli “soft arabesk” demek de mümkündü bu türe.
İbrahim Tatlıses ve Bülent Ersoy gibi isimlerin başını çektiği grup, bu modaya ayak uydurmayı başardı. Tatlıses “Bende İsterem” ve “Dam Üstünde Un Eler Tombul Memeler”; Bülent Ersoy da “Sefam Olsun” ve “Yananı Görür Allah” gibi şarkıları piyasaya sürünce popülerliklerini yeniden kazandılar.
Tabii arabesk-fantezi grubu, yeni isimler de kazandırdı memlekete. Muazzez Ersoy, Kibariye ve Güllü gibi isimler de artık birer stardı. Arabesk-fantezi grubunun yeni erkek vokalleri ise bir dönemin Prestij Müzik kardeşlerinden oluşuyordu: Mahsun Kırmızıgül, Özcan Deniz ve Alişan…
Arif Susam, Nejat Alp ve Ümit Besen gibi isimlerse bu yeni türe ayak uyduramayınca piyasadan çekildiler. (Ümit Besen sonradan Müslüm Gürses ve Kibariye gibi sempatikliğini kullanıp kendini yenilemeyi başardı, o ayrı.)
Bu arada 1990’ların başında artık eğlence mekânları da şekil değiştirmeye başlamıştı. Pavyonlar, barlar, diskolar ve gece kulüpleri gibi yeni mekânlar türemişti. Devran da herkes gibi bu dönemde yönünü arabesk-fanteziye kaydırdı.
Fakat Ersoy bu tarza ondan önce geçtiğinden, Devran yine ikinci planda kaldı ve popülaritesi iyice eridi. Onu artık Televoleler’de yılda bir yapılan “O ünlü şimdi nerelerde?” bölümlerinde görüyorduk.
Devran Çağlar’ın durumu bana her zaman Mozart’ın gölgesinde kalan Antonio Salieri’yi hatırlatır. Hatta Avrupa’da kullanılan bir tabire de isim babası olmuştur Salieri. (Not: Yazınızda Beethoven geçmişti, ancak müzik tarihindeki meşhur rekabet ve gölgede kalma hikâyesi Mozart-Salieri arasındadır.)

En az rakibi kadar iyi bir müzisyen ve piyanisttir. Salieri bu durumdaki rahatsızlığını anlatır ve onu hiç sevmez, hatta çekemezdi.
Tabii Salieri, Devran gibi taklit durumuna düşmemişti toplumda. İşte Devran da önünü kesenin hep Bülent Ersoy olduğunu magazin basınına verdiği demeçlerde üstüne basa basa tekrarlardı.
Fakat bu işler de nasip kısmet meselesi… Belki Bülent Ersoy olmasaydı da yine ünlü olamayabilirdi Devran. “Kesin ünlü olurdu” diyemeyiz bu yüzden.
Bu arada yazıyı yazarken rahmetli Devran Çağlar’ın fotoğraflarına göz attım. Ve şunu gördüm ki Devran, Bülent Ersoy’dan 10 kat daha güzel bir estetik dönüşüm geçirmiş. Tabii bu kıyası, Devran’ın Ersoy’dan 11 yaş küçük hâli üzerinden yaptığımın da altını çizmemde fayda var. Çağlar yaşasaydı ve Ersoy’un yaşına gelseydi, daha birebir bir kıyaslama olacaktı.
Neyse…
Devran Çağlar; bir döneme, öyle ya da böyle iz bırakmış önemli bir şarkıcıydı. Sevenlerine başsağlığı dileyip, Allah’tan kendisine tekrar rahmet etmesini niyaz ederek bitiriyorum yazımı.
Sürekli mutlu olmaya çalışmak bir gaye mi?
Hedef mi?
Yoksa bir mecburiyet mi?
Dua ederken ya da içinde bulunduğumuz dost meclislerindeki sohbetlerinizde öncelikli olan ilk cümle, sağlık temennisidir. Akabinde huzur ve yetecek kadar para isteyen bir insanın, dünyadan bekledikleri sıralamasında mutluluk denilen anlık sevinçten hiçbir şekilde bahsetmezken dünyayı sürekli mutlu olunacak bir yer olarak nitelemesi ne ilginçtir!
Bu bir çatışma hali…
Bu, insanın kendisiyle bir sürtüşmesidir.
Sürekli mutluluk hayali ne saçma bir hastalıktır!
Tüm beklentileri kendi yaşam arzumuza göre şekillendirmeye, dünyayı böyle dizayn etmeye çalışmak; zamanı koca bir küre hâlinde boşa harcamak değil de nedir?
Bireyselliğimizde boğulduğumuz bu yüzyıl, kanser hastalığından bile beter bir süreçtir.
Kişiliğin, onurun, empatinin ve vicdanın ölmesi; fakat buna rağmen herkes gibi olma, herkes gibi yaşama hevesiyle içi boş, yapay mutluluklara tutunma çabası insanı yaşarken öldüren tek hastalıktır. İşte bu yüzden kanserden de tehlikelidir. Kanser bedeninizi ele geçirmeye çalışır; siz yaşamak için savaşır ve pes etmeden bu süreyi uzatmaya çalışırsınız. Fakat “kişilik boğulması” dediğimiz bu hastalık, hiç fark ettirmeden sarar ruhunuzu. Yakalandığınızı anlamazsınız. İşte bu yüzden mücadele edecek en ufak bir gayret dahi bulamazsınız.
Bu hastalığa toplumsal olarak toptan yakalanmış olmamız da tüm belirtileri gizleyen ana nedendir.
Başkalarının eşya sevgisi, içinden çıkılmaz garip aşk serüvenleri, sınırsız özgürlük ütopyaları zamanla sizin de hayat gayenize ve amaçlarınıza dönüşür. Bu hastalık, dünyaya gelme sebebinizi her daim mutlu olma gereksiniminize bağlar.
”Doğru” kavramını kendinize göre şekillendirip tüm yanlışları aklarsınız artık şuursuzca.
Görecelilik denilen farklılıkları baş tacı edersiniz; çünkü göreceliklerin ruhunda ayrışma ve muhalefet barınır. “Elalem ne der?”, “Allah ne der?”, “Vicdan ne der?” gibi tüm sorgulamaları kapatırsınız zihninizde.
”En kıymetli benim bu hayatta,” cümlesi hayat parolanız olur. Halbuki bu parola sizi hiçbir yere taşımaz; elinizde kalan, yalnızca muğlak bir mutluluk planlamasıdır. Faydası sadece anlıktır. Geri kalan tüm insanlık, doğa, çevre ve dünya; zihniyetinizde sadece size hizmet edecek araçlara dönüşür.
”Mutsuz yaşayamam artık,” gibi melankolik bir felsefe geliştirirsiniz. Sizin etrafınızda dönmeyen her şey değersizdir ve derhal değiştirilmelidir.
Oysa mutluluk, bu dünyada bir amaç değil, bir araçtır. Huzur ve sağlıktan beslenir; kaynağı ancak bu ikisidir. Çünkü sağlıksız ve huzursuz bir yaşamda kim anlık mutluluklarla ayakta kalabilir?
Eşyalar, elbiseler, arabalar, evler, moda, imaj, teknoloji ve tatiller; bu sürekli mutluluk arayışınızda sizi sizden alıp geriye sadece bedensel bir insan posası bırakır.
Oysa mutluluk, kendinden sıyrılabilmektir. Başkaları vesilesiyle gelen memnuniyetlerdir. Sende olanın başkalarında da var olabilmesidir; yoksa başkasının olanı elde etme arzusu değil…
Mutlu olmak için yer ve zaman kollamayın artık. Çünkü mutluluk plansızdır, doğaçlamadır. Hesap kitap tanımaz.
Hollywood filmleri deyince genel olarak yüksek gişesi olan, global anlamda krallığını ilan etmiş ve ağırlıklı olarak aksiyonu bol, bir kültür emperyalizmi endüstrisi gelir aklımıza. En azından benim için öyle.
Bu sektör; milyonlarca dolar harcanan, gösterim tarihinden en az 8 ay önce reklam ve tanıtımları yapılmaya başlanan, ilk filmin tutmasıyla serinin 2., 3. ve 4. filmlerinin gösterim tarihleri merakla beklenen, ortalama 120 dakikalık bol efektli filmleriyle kendine bir şekilde çok ciddi bir kitle yaratmayı başarır. Yani artık kanıksadığımız bir döngüdür bu. Başlangıcı da Rocky, Rambo, Superman gibi filmlerin gösterime girdiği 1980’li yıllara dayanır.

Hollywood sineması birbirinden farklı süper kahraman karakterleri yaratıp bundan nemalanırken, arada çok ender de olsa aile ve günlük hayatın içinde sosyal mesaj vermeyi hedeflediği filmler de çeker. Giderek tek tipleşen ve sıradanlaşan dünyada aile, yerellik ve dram gibi konulara sahip filmler görme şansımız da giderek azalmakta artık.
İşte Wonder (Mucize), bu türün (aile) en iyi örneklerinden biri olan bir Hollywood filmi.
Bu gece, yaklaşık 2 saat önce TRT 2’de denk geldim ve oturup keyifle izledim. TRT 2’yi sevme sebeplerimden biri de budur zaten. Bu tip aile filmlerini cımbızla çekip çıkarır ve yayınlar.

Wonder (Mucize), 2017’de vizyona girdiği dönemde izleme fırsatı bulamadığım filmlerden biriydi. Film, tam bir aile filmi. Yüzünde biçimsel deformasyon olan bir çocuğun; annesi, babası, kız kardeşi ve okulu çevresinde gelişen olayları konu ediyor.
Senaryo, dış görünüş ve iç güzelliği kavramlarından yola çıkıyor. Küçük Auggie’nin çevresine yaptığı küçük ama etkili dokunuşlarla hem kendine hem de iletişim kurduğu herkese kattığı anlama şahit oluyorsunuz filmi izlerken.
Ayrıca mutlu sonla biten filmleri sevenler için de çok iyi bir seçenek. Filmde tüm karakterlerin hayatlarına ayrı ayrı dokunuluyor. Yaşanmışlıklardan doğan tüm davranış tiplerinin tek boyutlu olmadığını altını çizerek gösteren film, empati ve sempati denklemini kolayca kurmanızı sağlıyor.
Sabır, mücadele, dostluk, iyilik, anlayış ve pişmanlık gibi kavramları iç içe geçirmeyi başaran ender filmlerden biri olarak tanımlamak mümkün Wonder’ı.
Julia Roberts’ın oyunculuğunun zirve yaptığı, anneliğin ne olup ne olmadığını mükemmelce anlattığı bu filmi izlediğinizde, kendi hayatınızdaki olayları ve davranış biçiminizi ister istemez sorguluyorsunuz.
Filmin belli dakikalarındaki duygusal sahnelerden etkilenip içli içli yutkunmanız da mümkün, şimdiden söyleyeyim.

“Şu dünyada en dertli benim herhâlde, en büyük sorun da bende” dediğiniz zamanlarda, aslında tam da sizin gibi düşünen milyonların olduğunu anlatan bu filmi bence en kısa zamanda izleyin.
Anlaşılır olmayı sağlamak için önce doğru anlamayı denemek gerektiğini bir kez daha hatırlamak için…
Sevmek yaşamaktır. Böceklerden kehkeşanlara kadar uzayan bir sevgi… Bütün kainatı ve kainattan daha büyük bir yaratıcıyı sevmek, hem de ruhun ölmezliğine inanarak. Yani ebediyet ölçüsünde bir sevgi. Dinsizlerin ölümü, insanı tahammül edilmez bir yalnızlığa sürüklemekten başka neye yarar?
Cemil Meriç – Jurnal
Her şey tehdit ediyor bizi:
zaman canlı kırıntılarda ayırır gibi
geleceğimle
şu anda olduğum şeyi,
palayla yılan gibi;
bilinç, berrak, dolanır durur bir o yana bir öte yana,
bakış körleşmiş kendi dikbakışına bakmaktan;
sözcükler, gri eldivenler, beyintozu çimlerin üstünde,
suda ve deride;
adlarımız, Sen ve Ben arasında dolaşır,
çökertemez boşluğun duvarlarını hiç bir trombon.
Ne parçalanmış resimlerinin köyüyle düş
ne de yalvaçsı köpüğüyle sayıklayış
ne de dişleri ve pençeleriyle sevgi yeterli bize.
Kendi ötemizde, olmak ile bir yerde olmak arasındaki sınırda
çağırır bizi hayattan daha canlı bir hayat.
Soluk alır dışarda gece ve yayar kendini,
kocaman sıcak yapraklarıyla sarhoş,
birbirleriyle savaşan aynalarla:
yemişlerle, pencelerle, gözlerle, yapraklarla,
parıldayan sırtlarla,
başka gövdelerin arasından kendine yol açan gövdelerle.
Uzan buraya bütün bu köpüğün kıyısına,
kendini bırakırcasına, bilinçsiz, bütün bu hayatın kıyısına;
yayıl, ey soluk alan beyazlık,
bırak işiteyim yürek çırpınışını, ey dağılmış yıldız,
ah sen çam, ah şafağın kıyısına doğru
teraziden ağır gelen ekmek,
sen bu zamanla sınırsız başka bir zaman arasındaki kanın molası.