Nurettin Topçu – Var olmak

Âlem, üç şeyin mecmuundan ibarettir: Varlık, düşünce ve hareket.

Bunların hepsini kendinde toplayan insan, üç şeyin peşinde olmak için yaratılmıştır: Hakikatın, hayrın ve güzelliğin.

İnsan ruhunda bu üç şeye götüren üç yeti vardır: Zeka, duygu ve irade.

Zeka üç yerde kullanılır: Kazanmada, hilede, ilimde.

Duygunun üç dünyası vardır: Sanat, rüya ve sevda.

İrade, üç âleme sığınma kudretidir: Hemcinsine, kendi samimiyetine ve Allah’a.

Bu üç yetinin birlikte ve ahenkli olarak barındığı kalp, üç şeyin mahfazasıdır: Aşkın, ümidin ve imanın.

Üç şeyi sevmeyen ruh, ölü odaları gibi karanlıktır: Çocuğu, tabiatı ve zalimle kavîden başkasına itaati.

Üç kişiye acıyınız: Zenginlikten sonra fakir düşene, şerefli iken zelîl olana, cahiller arasında kalan âlime.

Üç nesneden her yerde kaçmalıyız: Yersiz şiddetten, açlık bırakmayan tatminden, kendimize çevrilmeyen tehditten.

Üç kişiden korkunuz: Merhametsizden, müraîden, mürtekipten.

Üç musibetten uzaklaşınız: Zulümden, zelzeleden, ‘bilirim’ iddiasında olan cahilden.

Üç kişiye el uzatınız: Hastaya, garibe, muhitinde anlaşılmayan bedbahta (bu yüzden kalabalığın arasında yalnız yaşayana.)

Üç türlü davranış kaba ve sahtedir: Kendini belli eden sanat, nümayişçi ahlak, kendine güvenen dindarlık.

Nurettin Topçu: Üç şey saadetin sırrıdır: Tevazu, kanaat ve ölümün eşiğinde sık sık dinlenme zevki.

Dünya üç şeyle Cennet olur: Elden, dilden ve gönülden vermekle; Allah’ın kullarını ta’n etmeyip affetmekle; zalime zulmetmeyip hidayet yolunu göstermekle.

Üç kişi karanlıkta kalmıştır: Aşkından çok talâkatını kullanan, imanını iddia yapan, aklın meyvasından lezzet almayan.

Üç hâkimin hükmünde hata aranmaz: Kalbin, kaderin, ölümün.

Üç yerde insan kendini tanır: Tövbede, zalimin kahrı altında, son nefesinde.

Hayatın manası üç yerde hakkıyla anlaşılır: Aşk ile birleşen ümidde, vecd ile yapılan ibadette, yeri yurdu unutturan seyahatte.

Gözyaşının üç yerde lezzetine doyulmaz: Vuslatta, mağfirette, merhamette.

Üç yerde insan Allah ile sohbettedir: Kalabalıktan incinmeyen yalnızlıkta, bir ümidsizin yüzünü ümidle güldürdüğü yerde, zalimin zulmü kendinden şükür taşırdığı anda.

İnsanlar içinde kendini bilenler şu üç kişidir: Rüzgârı bile incitmeyenler, kendi adlarını söylemekten utananlar, Allah’ın emaneti olan insanlara katı katı gözlerle bakmayanlar.

Üç türlü insan Allah’tan uzaktır: Rahatlarını hesaplayarak hizmetten kaçanlar (hizmet ehli olmayanlar), duygulu olduklarını ileri sürüp de sefalet sahnelerinden uzak duranlar, sefil ruhlarda feyz arayanlar.

Üç türlü insan Allah’ı göreceğinden müjdelenmiştir: Saf kalpler, gecenin karanlığında güneşi bulanlar, ölümü, hayatta iken, bütün hareketleriyle birleştirmiş olanlar.

Üç şeyin hududunda durmasını bilmelidir: İsteklerin, aklın, hayatın.

Üç şeyden ayrılınca diğer üç şeye geçmede acele etmelidir: İnsanlardan ayrılınca ibadete, hareketten çıkınca huzura, dünyaya vedalaşınca uhraya.

Aynı arabaya binen insanlar, yolun sonunda farklı yerlere varabilirler. Yani mecazi olarak / Malcolm X

Farzediniz ki bazı insanlar bir arabaya binmişler ve kafalarına koydukları bir hedefe doğru basıp gidiyorlar, ve siz bu insanların yanlış yolda olduklarını biliyorsunuz. Fakat onlar kendilerinin doğru yolda olduklarından asla kuşku duymamaktadırlar. Bu durumda sizde onlarla birlikte aynı arabaya binersiniz ve konuşa konuşa gidersiniz. Sonunda bu insanlar gittikleri yolun yanlış olduğunu, varmak istedikleri hedefe bu yoldan gidilemeyeceğini görüp anlarlar ve sonra sizde onlara hedefe varmak için hangi yolu izlemek gerektiğini anlatırsınız, sizi ancak o zaman dinlerler.

Gobels tekniği ve günümüz uygulayacıları..

Hitler’in propaganda bakanı Gobels’in görevi çok boş ama tesiri çok etkili bir çamur at izi kalsın stratejisiydi. Strateji şöyleydi.
– Yalan söyle
– Yalanı tekrar et
– Yalana cevap iste
– İstektemekte ısrarcı ol.
– Cevap verilse de yalanı tekrar etmeye devam et.
– Aynı yalanı çok sayıda kişinin defalarca tekrar etmesini sağla.

Ve böylece karşı tarafın yaptığı en hayırlı ve en faydalı icraatları bile görmezden gelen bir kitle yaratılmış oluyordu. Hatta bu kitle öyle bir hale getirildi ki iftirayı atan kişinin hatalarını, güdülendikleri isme olan kinlerinden dolayı görmüyor ya da görmezden geliyorlardı.

Aslında bu strateji bugünde halâ gerek ulusal gerekse yerel siyasette çok kullanılan bir teknik. Özellikle Amerika bu sistemi şuan da en aktif uygulayan devlet. Son 20 yılda bu planla 5 ülkeyi iç savaşa sürüklemeyi başardı. Irak, Afganistan, Libya, Mısır ve son olarak Suriye bu planın kurbanları oldular. Şimdi de Venezula bu oyuna getirilmek üzere. Umarım paçayı kurtarmayı başarırlar.

 

Deprem korkumuz ve elimizden gelenler..

Deprem..

Milletimizin en çok kortuğu dogal afet. Bugünlerde yine sallanmaya başladık. 3.7 ile 5 arası ölçeklerse bizi korkutmaya yeten en ufak depremler. Evet bir deprem ülkesiyiz. Ve tarihte çok insanımızı kaybettiğimiz onlarca büyük depreminde şahidiyiz. Fakat buna rağmen bu gerçekle yüzleşmekten hep kaçtık ve kaçmaya devam ediyoruz. Peki bu korkumuzun sebebi ne? Bu soruya kısa yoldan ölüm demek en doğru cevap. Kişisel bazda bu böyle. Fakat ülke olarak baktığımızda çok ciddi bir kayıp sayısına ulaşma ihtimalimizin hissettirdiği korku daha yoğun.

En son yaşadığımız 17 Ağustos depreminden bu yana çok şükür büyük bir depremle karşılaşmadık. Allah da karşılaştırmasın zaten. Devletse bu konuda daha sıkıntılı. Çünkü yaşanacak büyük bir depremde verilecek can kayıpları ve maddi yara hepimizi derinden etkileyebilir. Bu konuda Rahmetli Ahmet Mete Işıkara şöyle derdi : “Depremden korkmayalım ve bununla yaşamayı öğrenelim. Deprem insanı öldürmez, tedbirsizlik öldürür”

Gerçektende öyle. Bu bu yıkıcı afetten korunmayı bilmek işin en önemli noktası. Geçmişte depreme karşı alınacak bireysel tedbirler yüzlerce kez anlatılmasına rağmen, bu konudaki bilgilerimiz  sürekli unutuluyor. O an yaşadığımız panik, bizi yanlış yöntemlere yönlendiriyor ne yazık ki..

Depremle ilgili Devletin attığı en büyük adım olan kentsel dönüşüm projesi ise bir çok ilde deprem tehlikesinden ziyade 10-15 yıllık binaların yıkılıp yerlerine lüks rezidans ve konutların yapılmasından ibaret..

Ve ne yazık ki bu gerçeğin toplumun %80 i tarafından biliniyor olmasına rağmen değişmiyor olması. Devletin attığı ve bence çok yüksek oranda başarılı olan tedbir, Deprem sonrası yapılaşmanın ciddi anlamda kontrol ediliyor olması. Sağlam bina yapma dsiplinimiz artık hemen hemen hatasız yürüyor gibi. Bunun dışında tedbir değil ama ama afet sonrasında yaşanacaklarla ilgili sıkıntıyı en aza indirgeme anlamında yapılmış en iyi uygulama, sürekli teyakkuzda olan Afad ve Kızılay kurumunun hazır eksiksiz, olarak müdahaleye hazır oluşu.

Gönül isterdi ki Depreme karşı alınacak tedbirler deprem sonrasındaki müdahalelerden daha fazla olsun. Ama şuan görünen tabloda bu kentsel dönüşüm tam anlamıyla doğru uygulana kadar Allah’a deprem olmasın diye dua etmekten başka bir şey yok elimizde.

Bu durumda iş yine yukarıda bahsettiğim gibi bireysel tedbirleri uygulayabilme becerimize kalıyor. Depremden korkmaya devam edelim. Çünkü bu korku bize tedbir aldırır. Fakat panik yapmamaya alışmak da hayatta kalma adına çok mühim.

Rabbim milletimizi bu büyük afete karşı korusun duası ile bitiriyorum yazımı..

Amerikayı kim havaya uçurdu? / Amir Baraka / Şiir

Biri Amerika’yı Havaya Uçurdu

Birkaç terörist diyorlar

İbnenin teki belki

Afganistan’ı peki

A tabii bizim Amerikalı teröristlerimiz değildi

Klan ya da dazlak kafalar da değildi

Siyahları havaya uçuran

Kiliseleri, ölüm hücresinde bizi yeniden dirilten
Trent Lott da değildi.

David Duke ya da Giuliani de
Schundler, hayır, Helms zaten emekli

Kostüm giymiş

Belsoğukluğu değildi

Siyahları katleden

Beyaz çarşaf hastalıkları
İnsanlığın çoğu hoşnut oldukça

Akıl ve akıl sağlığı terörize oldu

Onlar diyor ki (kim diyor?)
Kime söylüyorlar

Paralarını kim ödüyor

Yalanları kim söylüyor
Kim tebdilî

Kimin köleleri var

Starbakstan dolarları kim topluyor
Çiftliklerin yağını kim çıkartıyor
Kim kuruttu Kızılderililerin soyunu
Siyah ulusunu kim telef etmeye çalıştı

Kim yaşıyor Wall Street’te
O taşaklarını kesen

Anana tecavüz eden

Babanı linç eden ilk çiftlik

Zift kimde, tüyleri kim aldı
Kibrit kimde, kim ateşe verdi
Kim öldürdü kim kiraladı

Kim Tanrı olduğunu söyledi

Kim Şeytan hâlâ

Kim en büyük

Kim en iyi
Kim benziyor İsa’ya

Her şeyi kim yarattı

En akıllı kim

En büyük kim
En zengin kim
Kim senin çirkin kendisinin en yakışıklı olduğunu söyleyen

Sanatı kim tanımlıyor
Bilimi kim tanımlıyor

Bombaları kim yapıyor
Silâhları kim

Köleleri alıp satan kim

İsimlerini sana veren kim

Dahmer’ın (seri katil) deli olmadığını söyleyen kim

Kim? Kim? Kim?

Porto Riko’yu kim soydu
Yerlileri, Filipinliler’i, Manhattan,

Avustralya ve Hebrid Adaları’nı
Çinlilere afyonu kim dayattı

Binalar kimin

Para kimde
Kim düşünüyor

Senin komik olduğunu

Seni kim kilitledi
Gazeteler kimin

Köle gemisinin sahibi kim

Ordu kimin elinde

Sahte başkan kim
Yönetici kim

Bankacı kim

Kim? Kim? Kim?

Madenler kimin
Aklını kim karıştırdı
Ekmek kimde

Kim barışa muhtaç
Kimin savaşa ihtiyaç duyduğunu düşünüyorsun

Petrol kimde

Kim tek damla ter dökmüyor
Toprak kimde
Kim siyah değil
O kadar iri görünüp aslında büyük olmayan kim

Şehir kimde

Hava kimin
Suyun sahibi kim

Kulüben kimin
Kim çalıyor, çırpıyor, kandırıyor ve katlediyor
Bir de hakikati yalana kim çeviriyor
Kim sana görgüsüz diyor

En büyük evde yaşayan
En büyük suçu işleyen
Her vakit tatile çıkan kim

En fazla siyahı kim öldürdü
Yahudileri
İtalyanları
İrlandalıları

Afrikalıları
Japonları
Latinleri kim öldürdü

Kim? Kim? Kim?

Okyanusun sahibi kim
Uçaklar kimin
AVM’ler

Televizyon

Radyo kimin

Birine ait olduğu bilinmeyenler kimin

Gerçek sahip olmayanların sahibi kim

Gecekondular kimin
Şehirler kimin

Kanunları kim yapıyor

Bush’u kim başkan yaptı
Konfederasyon bayrağının dalgalanması gerektiğine

Kim inanıyor
Demokrasiden bahsedip yalan söyleyen kim

Vahiyler’deki Hayvan kim
Kim şu 666
Kim biliyor

İsa’nın çarmıha gerilmesine karar vereni

Şeytan kimin safında
Ermeni soykırımından kim zengin oldu

En büyük terörist kim
İncil’i kim değiştirdi
İnsanları kim öldürdü
En kötü kim
Hayatta kalmak gibi derdi olmayan kim

Kimin sömürgeleri var
Ülkeleri soyan kim

Dünyaya kim hükmediyor
İyi olduklarını söyleyip sadece kötülük yapan kim
En büyük cellât kim

Kim? Kim? Kim?

Petrol kimde
Daha fazla petrol isteyen kim
Yalanı anlayınca

Sana ne düşünmen gerektiğini kim söylüyor

Kim? Kim? Kim?

Bin Laden’i kim buldu, belki de şeytan
CIA’in parasını kim veriyor
Bombanın patlayacağını kim biliyordu
Florida, San Diego’ya teröristlerin uçmayı öğrendiğini

Kim biliyordu

Beş İsrailli’nin patlamayı neden filme aldıklarını

Kim biliyor

Kendi saflarını bir anlayışa dönüştüren

Güneş hiçbir yere gitmezken

Kim muhtaç fosil yakıta

Kredi kartlarını kim yapıyor
En büyük vergi kesintisi kimin lehine
Irkçılık karşıtı konferanstan

Kim çıkıp gidiyor
Malcolm’ı, Kennedy ve kardeşini kim öldürdü
Dr. King’i kim öldürdü

Kim istedi böyle bir şeyi
Katiller Lincoln’ın katiliyle bağlantılı mıydı?

Kim işgal etti Grenada’yı
Irk ayrımcılığından kim para kazandı
İrlanda’yı kim sömürge yaptı
Şili ve Nikaragua’yı kim devirdi sonra

David Sibeko, Chris Hani’yi kim öldürdü,
Biko, Cabral, Neruda, Allende,

Che Guevara, Sandino’yu öldürenler

Kabila’yı kim öldürdü, Lumumba, Mondlane,
Betty Shabazz, Die, Princess Di, Ralph Featherstone,
Küçük Bobby’yi katledenler

Mandela, Dhoruba, Geronimo,
Assata, Mumia, Garvey, Dashiell Hammett,

Alphaeus Hutton’ı kim hapse attı

Huey Newton, Fred Hampton,
Medgar Evers, Mikey Smith,

Walter Rodney’yi kim öldürdü,
Fidel’i zehirlemeye çalışanlar mı
Vietnamlıları zulüm altında tutmaya kim çalıştı

Lenin’in başına kim ödül koydu

Yahudileri fırınlara koyan kim
Bunu yapanlara kim yardım etti
Kim “Önce Amerika” dedi
Ve o sarı yıldızlara tamam diyen kim

Rosa Luxembourg’u, Liebneckt’i kim öldürdü
Rosenberg’leri kim katletti
ve tüm iyi insanları buza, falakaya

Toprağa sokan ve kaybeden kim

Cezayir, Libya, Haiti,
İran, Irak, Suudi Arabistan, Kuveyt, Lübnan,
Suriye, Mısır, Ürdün ve Filistin’den zengin olan kim

Kongo’da insanların ellerini kim kesti
AIDS’i kim icat etti
Kızılderililerin battaniyelerinin içine

Kim koydu o mikropları
Kızılderililere dönük etnik temizliği

“Gözyaşlarının İzi”ni kim düşündü

Maine’i kim havaya uçurdu
İspanya-Amerika Savaşı’nı kim başlattı
Sharon’ı kim iktidara yeniden getirdi
Batista, Hitler, Bilbo,
Çang kay Şek’i kim destekledi

Pozitif Ayrımcılığın sürmesi gerektiğine karar veren kim
Yeniden İnşa, Yeni Akit,

Yeni Cephe, Büyük Toplum kimin

Tom’un kıçını temizlemek kimin işi
Kim çıkıyor kalın bağırsağın ağzından
Condoliza’nın ne biçim bir sürtük olduğunu

Kim biliyor

Connelly’ye tahtadan bir zenci olması için

Para veren kim

Dahiler Ödülü’nü kim verdi mekân insanına

O alçalıp duran yere

Nkrumah’ı, Bishop’ı kim devirdi
Kim zehirledi Robeson’ı,
DuBois’i kim hapse atmaya kalktı
Rap Cemil Emin’e, Rosenberg’lere kim komplo kurdu
Garvey’ye,
The Scottsboro Boys’a,
Hollywood Ten’e

Reichstag Yangını’nı kim çıkardı

Dünya Ticaret Merkezi’nin bombalanacağını

Kim söyledi
İkiz Kuleler’deki 4.000 İsrailli çalışana

O gün evde kalmalarını kim söyledi
Sharon neden uzak durdu?

Kim? Kim? Kim?

Gazete diyor ki baykuş patladı
Şeytanın yüzünde okunuyor cd

Savaştan kim para kazandı
Korku ve yalan kimin arpalığı
Dünyanın böyle olmasını kim istiyor
Dünyayı emperyalizmin ve ulusal baskının,

Terör ve şiddetin, açlık ve sefaletin

Hükmü altında olmasını kim istiyor

Cehennemin idaresi kimde?
Kim en güçlü

Hiç gördün mü Tanrı’yı

Ama herkes gördü

Şeytan’ı

Tıpkı patlayan bir baykuş gibi

Hayatında, beyninde, içinde

Şeytan’ı bilen bir baykuş gibi
Tüm gece, tüm gün baykuş gibi dinleyip
Patlıyorsun ateşte. Sorulan soruları duyuyoruz
Deli bir köpeğin ıslığı gibi o korkunç alevin içinde

Cehennem ateşinin asitli kusmuğu gibi bu soru
Kim, kim, kim, kim
Kiiiiim ve gene kiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiim!

Amiri Baraka

Muallim İsmail Hakkı Bey kimdi?

Muallim İsmail Hakkı Bey(1865-1927) İsmail Hakkı Bey 1865’de İstanbul’un Balat semtinde dünyaya geldi. Babası “İdare-i Hususiye”memurlarından hanende Reşid Efendi’dir. İlk okulu tamamladıktan sonra onu ailesi Mercan’da bir örücünün yanına çırak olarak verdi.

İsmail Hakkı Bey, Mahallesinde ve işyerine yakın camilerde okuduğu ezanlarla sesinin güzelliği dikkatleri çekiyordu. Bir çok musıkişinasımızın hayatında olduğu gibi, bu güzel sesi duyan yüksek dereceli bir saray görevlisi, ki bu kimsenin bir saray müezzini olduğu söylenir, Mızıka-i Humayun’a alınmasına aracı oldu. O zamanlar henüz Enderun kapatılmadığı için, geleneksel öğretim ölçüleri içinde Suyolcu Latif Ağa’dan musıki öğrenerek birçok fasıl geçti. Bir taraftan da Mızıka-i Humayun hocalarından Batı Musıkisi ve Batı notası öğreniyordu.

O zamanki Enderun musıkişinaslarının hemen hemen hepsi Hamparsum notası bildiğinden bu notayı da öğrendi. Yorulmak bilmez bir çalışma ve öğrenme gayreti içinde sanatını geliştirerek kısa zamanda “Sersazende”liğe terfi ettirildi. Daha sonra “Kolağası” rütbesi ile müezzinbaşı oldu.

1908 yılında Meşrutiyet’in ilanından sonra, önce “Musıki-i Osmani” topluluğunu daha sonra aynı ismi taşıyan “Mekteb”i kurdu. Her iki şekliyle de hem düzenli bir sistem içinde öğrenci yetiştirdi, hem de musıki sever İstanbul’lulara iyi icra örnekleri sundu. Darülelhan ismi altında açılan, sonra İstanbul Belediye Konservatuvarı adını alan öğretim kurumunda “Tertip ve Tasnif Heyeti” üyeliği ve “Fasıl Şefliği” yaptı. Çok güçlü nota bilgisi olduğu için ayrıca “Solfej Muallimliği” görevini de üstlenmişti. Musıki hayatına atıldıktan sonra durup dinlenmeden çalışarak hayli eseri notaya aldı. Daha sonra sözünü edeceğimiz yayınları yaptı. Sayısız sanatkarın yetişmesinde etken olmuştur. Bütün bunlar göz önüne alınacak olursa, nasıl zaman buldu da bu kadar besteyi yapabildi diye hayrete düşülebilir. Ruşen Ferid Kam, ders verirken hem konuştuğunu, hem de bir yandan beste yaptığını ve çok kolay eser bestelediğini söylerdi.

“Soyadı Kanunu”ndan sonra “Aksoy” adını alan İsmail Hakkı Bey Konservatuvar’dan Bebek’teki evine tramvayla dönerken 30. Aralık. 1927 yılında hayatını kaybetti. Ertesi gün Eğrikapı mezarlığına defnedildi. Bir kez evlenmiş, beş çocuğu dünyaya gelmiştir. Vefat ettikten sonra nota kolleksiyonu, nota defterleri, kitap ve evrakı radyo idaresince satın alınmıştır. Bütün bunlar TRT Müzik Dairesi arşivinde yer almaktadır. Elde bulunan eserleri bir ömür içine sığmayacak niteliktedir. İsmail Hakkı Bey’in musıkimize hizmetlerini şu şekilde özetleyebiliriz: Hoca olarak Enderun’da sersazendelikten başlayarak, Darülelhan ve İstanbul Konservatuvarı’nda, Musıki-i Osmani’de, özel derslerinde, diğer musıki okulları ve cemiyetlerinde durup dinlenmeden çalıştı. Öyle ki, o dönemlerden yetişmiş sanatkarlar arasında İsmail Hakkı Bey’den ders almayan yok gibidir. Bu bakımdan “Muallim” sıfatını almıştır.

Onun zamanında İstanbul’da halka açık yerlerde musıki dinlenebilecek birkaç “Kıraathane” vardı ve bunlar da piyasa sanatkarlarının elindeydi.

Buralarda yıllardan beri toplamı yedi-sekizi geçmeyen belli makamlar arasında dolaşılır, bu makamlardan eserler çalınır, söylenirdi. Bunu yakından gören İsmail Hakkı Bey, sınırları genişletmek için başka makamları ve bu makamların fasıllarını tanıtmağa karar verdi. Önce Şehnaz ve Buselik makamlarından başlayarak sırası ile Hisar, Nişaburek, Mahur, Yegah, Acem Kürdi, Ferahfeza, Neveser, Evcara, Tarz-ı Nevin gibi makamları tanıttı. Bu makamlardan bilinen eserleri topluyor, saz ve söz eserlerinden eksik olanlarını besteleyerek tamamlıyordu. Bunlara göre nisbeten daha az kullanılan Muhayyer Sünbüle, Pençgah, Kürdi, Gerdaniye, Rahatülervah, Zavil, Nikriz, Acem gibi makamlardan da örnekler vermeyi ihmal etmiyordu. Bu arada hiç icra edilmeyen, önemsiz gibi gözüken makamları da tanıtmaya çalışıyordu.

Eskiden musıkişinaslar eserleri “diz döverek” kulaktan öğrendikleri için notaya önem verilmez, eserler ezbere çalınır, söylenir ve notaya bakılarak icra edilmesi hoş karşılanmazdı. Hiç şüphesiz nota herşey demek değildi;ancak değeri de inkar edilemezdi. Nitekim bu alışkanlık ve notaya önem vermeme durumu nedeni ile pek çok musıki eseri, saklı olduğu hafızalarla birlikte unutulup gitmiştir. İsmail Hakkı Bey bu geleneği de yıktı. Çok titiz ve notanın önemini bilen bir sanatkar olarak, her nerede musıki icra edilecekse, notalar ve sehpalar önceden oraya gönderilir, sahneye yerleştirilir, sanatkarlar bundan sonra yerini alırdı.

Yine o dönemlerde “İncesaz”takımlarında çalan ve söyleyenlerin sayısı pek fazla olmazdı. Bu alışkanlığın da dışına çıkarak otuz-kırk kişilik saz ve ses topluluğu ile konser vermenin ilk örneğini de İsmail Hakkı Bey verdi. Sanatkarlar aynı tip elbise giyer, ses sanatkarları ayakta durur, dinleyiciler üzerinde iyi bir etki bırakırdı. Program düzenleme ile ilgili kuralları bir yönetmeliğe bağladı. Fakat , bu tür konserlerde şimdiki gibi bir yöntem uygulanmaz, ses ve saz sanatkarlarını yarım daire şeklinde dizer, heyetin tam ortasına elinde def’i olduğu halde kendisi oturur, toplu programlardaki geleneksel icra şeklini uygular ve her iki tarafı kontrol altında tutardı. Münir Mazhar Kamsoy’un verdiği bilgilere göre , Ziya Bey Darülelhan’da bugünkü gibi fasıl yönettiği halde, İsmail Hakkı Bey’in bu şekilde fasıl yönetmesine izin verilmişti.
Gerçekten de “Muallim” di. Bildiğini kendisine saklayan sanatkarlardan değildi. Bazı sanatkarların elinden bir eseri alabilmek bir sorun olduğu halde, o bildiğini öğretmekten ve yaymaktan zevk duyardı. Bunun içindir ki, bildiğini her isteyene öğreterek bu kadar öğrenci yetiştirdi, eline geçen her eseri bu sanatla uğtaşanların istifadesine sunmağa çalıştı.

Çok eser yayınlaması bu düşünceden kaynaklanır. Çok verimli bir bestekar olan İsmail hakkı Bey her formda bin’e yakın eser vermiştir. Bu rakamı ikibin’e çıkartan kaynaklar da vardır. Bunların içinde sayısı otuz’u bulan Marş, Operet ve dini eserleri de dahildir. Bestelediği operetlerde alışılmışlığın dışına çıkarak orkestra yerine “incesaz” takımı kullanarak kısa sürede şeklin yaygınlaşmasına sebep olmuş, Suphi Ezgi bile bunu örnek alarak “Lale Devri” operetini bestelemiştir. Türk Musıkisi’nin dışına çıkarak yahudilerin vermiş olduğu İbranice güfteler üzerine, Sinagog ve Havra’larda okunması için dini eserler bestelemiştir.

İsmail Hakkı Bey’in bilinen eserleri:

1-Nazari Eserleri:Solfej veya Nota Dersleri, Usulat, Solfej, Makamat ve ilaveli Nota Dersleri, Mahzen-i Esrar-ı Musıki yahut Teganniyat-ı Osmani.

2-Musıki Eserleri:6 operet, 15 peşrev, 21 saz semaisi, 5 Kar, 1 Kar-ı Natık, 1 Methal, 10 Dini Eser, 8 oyun havası, 17 Zeybek, 2 longa, 30 Beste, 26 Ağır Semai ve Aksak semai, 3 sengin semai, 36 yürük semai, 320 şarkı.

-alıntı

TRT 2, yeniden bir kültür ve sanat kanalı olabilir mi?

Az önce denk geldim face’de TRT 2 geri dönüyormuş. 1980 lerin sonunda TRT 1 e alternatif olarak çıkan TRT 2 o zamanların kültür sanatta ki tek kanalıydı mecburen..

E haliyle anılar canlandı gözümde. Orhan Boran show, alacakaranlık dizisi, avrupanın sanat ve müzik haberlerine dair yapımlar, az ama öz bir kitlenin sevgisini kazanmıştı. Ve yine o yıllar için bir entellektüel kanal sıfatını hakediyordu.

Fakat ağırlık avrupa etkisindeki etkinlik haberlerinden oluşuyordu. TRT 1 de ki pazar konseri( senfoni dinletisi, Hikmet Şimşek rahmetli ) TRT 2 de haftanın bir kaç gününe dağılarak yayınlanıyordu. Yine benim ilkokul dönemime gelen programlardı. Benim favorim Alacakaranlık kuşağı dizisi ve Orhan Boran show’du.

Sonraki yıllarda bu tarz yapımlar yeni eklenen TRT3 ve TRT 4 de de görünmeye başladı. Akabinde özel kanallarla TRT ve alt kanalları giderek zayıfladı. Hatta TRT 2 ne üdüğü belirsiz kişiliksiz bir kanala dönmüştü.

İşte şimdi TRT 2 yeniden bir kültür sanat kanalı olarak gelmeyi planlıyor. TRT 2 nin tanıtım videolarına bir göz attım. Bu arada 22 şubat’ta başlıyor yayınlar. Kanalın “milli ve yerli” havasıyla geldiğini hissettim. Bu elbetteki benim hoşuma gidecek bir yayın akışına sahip olduğunu gösteriyor. Fakat bu akış tek başına yeterli gelmeyecektir.

Avrupaya ait sanat ve kültür anlayışıda olmalı burada. Özellikle Rönasans döneminden başlayıp 1900 lerin ilk çeyreğine kadar olan sürede ki sanatsal ve kültürel zenginlik bizim tarafımızdan da keşfedilmeli. Kültür değil fakat sanat manasında Avrupanın vardığı noktayı iyi anlamakta fayda var. Kavimler göçünden  (375) 1700 lere kadar geçen kısır sürecin üstüne, bu kaybolan asırların acısını çıkarırcasına sanata ve kültürsel gelişime olan ilgileri ve ortaya koydukları eserleri görmezden gelmek büyük saygısızlık olur. “Yiğidi öldür hakkını ver” sözunü burada kullanmak çok doğru bir tanımlama olur heralde..

Bakalım TRT 2 eski TRT 2 den ne kadar donanımlı bir vizyonla çıkacak karşımıza. İzleyip göreceğiz bakalım. Umarım hayal kırıklığı yaşatmaz..

 

Fazlasıyla kayıtsız hallerimiz hakkında bir yazı

Evet, fazla kayıtsız kaldık…

​Kendimizi kandırmayı çok sever olduk. Böylesi en kolayıydı çünkü; biz her defasında en zahmetsiz yolu seçtik. İnsan, yaratılan canlılar arasında zaten en tembel ve en hayalperest olanı değil mi?

​Bir illüzyonist ustalığıyla amaçlarla araçları birbirine karıştırıp, bir de üstüne kendi yalanımıza inanabilmek yalnızca biz insanlara özgü bir yetenek… Kendi ördüğümüz kozanın içinde, dışarıdaki fırtınadan saklandığımızı sanıyoruz; oysa sadece kendi gökyüzümüzü karartıyoruz.

​Peki, bu öz-aldatım bizi nereye götürüyor?

​Cevap: Olmayana körü körüne bağlılığa ve hakikate karşı yapılan türlü sadakatsizliklere elbette.

​Obez olduğunu kabul etmekten kaçınan bir kadının, “Sadece biraz fazla kiloluyum” avuntusuna sıkı sıkıya sarılması bu duruma çok net bir örnek. Ya da bir yarışmaya katılıp varını yoğunu ortaya koyan birinin, elendiği an:

​“Sağlık olsun, ben zaten sadece eğlenmeye gelmiştim.”

 

​diyerek kendi yarasına sahte bir yara bandı yapıştırması da bir başka somut misal.

​Gerçekten, gerçeği olduğu gibi kucaklamak neden bu kadar zor? Hakikati çırılçıplak kabul edemeyişimizin derinlerindeki nedeni hiç sorguladı mı ruhumuz?

​“Kendi yalanlarına inanan insan, kendi içindeki ve etrafındaki hakikati ayırt edemez hale gelir.”

— Fyodor Dostoyevski

 

​Herkesten dürüstlük ve gerçekçilik beklerken, kendimizi kandırma becerimizi gizli bir başarı mı saydık yoksa?

​Olanı olduğu gibi kabul edebilmenin getireceği o acımsı ama iyileştirici iç huzuru doya doya tadamadık ne zamandır, farkında mısınız? Çünkü kabulleniş, acı bir ilaç gibidir; yutarken boğazı yakar ama zihni ve ruhu sağlığına kavuşturan tek şeydir.

​“İnsanları rahatsız eden şey, olayların kendisi değil; o olaylar hakkında besledikleri fikirlerdir.”

— Epiktetos

 

​“Kendini kandırmak, tüm aldatmacaların en kolayıdır; çünkü insan, neye inanmak istiyorsa onun doğru olduğuna kolayca ikna olur.”

— Demosthenes

 

​Haydi gelin, bugün kendimize karşı biraz daha cesur ve gerçekçi olalım. Bakalım hakikatin o keskin ama özgürleştirici ışığını kendimize kabul ettirecek kararlılığa ve erdeme sahip miyiz?

Barış Manço “adam olacak çocuk” yarışmasını bugün yapacak olsaydı..

Rahmetli Barış Manço, “Adam olacak çocuk” yarışmasını bugün yapabilseydi keşke.. Gerçek “büyümüşte küçülmüş” sözünün hakkını bugünkü çocuklar ciddi anlamda veriyorlar çünkü..

Manço’nun dönemindeki çoçuk kapasiteleri ile günümüz çocuklarının arasında bariz uçurum kadar fark var. O dönemin çoçukları, bildiğin çocuktu. Saf, hafif çekingen, az biraz doğaçlama yapabilen, yalnız çocuk şarkıları söyleyebilen ( o da yarım ağız ve sonu bir türlü gelmeyen ) Anne babaya tamam diyen diyen, erkenden yatan, sütünü içmeyi ve diş fırçalamayı ihmal etmeyen, sabah kahvaltıda yumurtasını yiyen, trafikte arabada arkada oturup emniyet kemerini takan ( ki bugün artık çocuk oto koltuğu var isofix’li hem de ) yemekte, ıspanak, karnıbahar yiyen ve bir kaç şarkı ezberleyen birbirinin benzeri çoçuklar..

Ya günümüzdekiler?

2 yaşında çatır çatır konuşabilen, 10 şarkı bilen, 20-30 a kadar sayabilen, tablet ve telefonda oyun oynayan, internette sörf yapabilen, koca insan gibi hazır cevap verebilen, istediğini yiyip istemediğini yemeyen, elbisesini ve oyuncağını kendi seçebilen tabiri caizse canavar çocuklar..

Peki bu nasıl oldu? Yani 30 yıl öncesi ile 30 yıl sonrasında ki çoçuklar arasındaki fark ne? Uzmanlar bu farkı şöyle açıklıyor :

Sürekli gelişen bilim ve teknolojinin etkisiyle daha hızlı öğrenen çocukların IQ seviyesi artıyor. Zaman ilerledikçe hem eğitim hem de sosyal alanda daha fazla engelle karşılaşan çocuklar, bu sayede problemleri kısa zamanda çözebilme yeteneği kazanabiliyor. 

Tabi bu durumda bir takım uzmanlarda, bu IQ gelişimin biz ebeveynlerin günümüzdeki yoğun bilgi ve teknolojik seviye akışının çocuğa kalıtsal olarak geçtini iddia ediyor. Bu bana da çok mantıklı geliyor. Gerekli gereksiz bir sürü bilgiyle dolan belleğimiz, yaşadığımız sorunlarda çözüm üretebilme yetimizi ciddi anlamda güçlendiriyor.

Bir de Flynn etkisi var ki,bu araştırma zaten tüm olayı açıklıyor. Peki nedir bu Flynn etkisi ?

Bu araştırma,Yeni Zelanda Otago Üniversitesi Öğretim Üyesi James Flynn, 1980’lerde aralarında ABD, Almanya ve İtalya’nın da bulunduğu 14 ülkede yaptığı bir araştırma. James Flynn bu araştırmayla IQ puanlarının giderek arttığını ortaya koymuş. Akademik çevreler tarafından Flynn’ın bu saptamasına ‘Flynn etkisi’ adı verilmiş. Araştırma, ülkelere göre farklılık gösteren IQ puanlarının her kuşakta 5-25 puan artış gösterdiğini ortaya koymuş.

Yani şu an da bizler belki de bizden daha zeki çocuklara sahibiz. Bu durum harika bir şey gibi görünsede, aslında ciddi bir dezavantajı beraberinde getiriyor. Çocuklar IQ olarak üst seviyede fakat EQ yani duygusal zeka olarak zayıf. Dünyayı tamamen zeka ile yaşamak mantıklı fakat  insan olmanın olmazsa olmazlarından olan inanç, ahlâk, empati, acıma, saygı ve sevgi gibi kavramlarına uzak olmak, insanı mutsuz ve tatminsiz bir hayatı yaşamaya zorladığı artık çok açık bir gerçek..

Uzmanlar duygusal zekayı : Bireyin güçlü ilişkiler kurması, başarılı kariyer ve kişisel hedeflere ulaşmasında yardımcı olması olarak tanımlıyor. Duygusal zeka (EQ), aslında bir stresi azaltmak için olumlu şekillerde duyguları yönetmek, etkili iletişim, başkalarıyla empati, zorlukların üstesinden gelme, çatışmayı etkisiz hale getirme yeteneği. Ve bu yetenek de aynı IQ gibi geliştirmiye muhtaç.

Şimdi düşünüyorum da. Barış Manço bu programı tekrar yapsa sanırım yalnızca 2 ve 3 yaş grubu bile bizi şok etmeye yeterdi. Programın adını da ” adam olmuş çocuk” koyardı kesin 🙂  Ah Barış abi keşke gelsende, yapsanda izlesek seni..

Mekanın cennet olsun..

Bence HE-MAN süper kahraman görünümlü bir pedagogdu..

Hayır hayır! Şimdi size He-man’ı uzun uzun anlatmaya hiç anlatacak değilim. Bu konuyla ilgili bir sürü içerik ve bilgi zaten var net’te. Başta Onedio ve benzer sayfa he-man’in tarihçesini gayet detaylı dökmüş önünüze. Genel kültür olarak bu bilgiler size bir şey kazandırır mı bilemem. Ama He-man konusunda tamamen farklı bir noktaya değineceğim.

Yazının başlığı He-man ve 130 öğüt. Bunun ilk sebebebi bu çizgi filmin 130 bölüm çekilmiş olması. Yani 1984-1987 yılları arası çekilen ve sonunda hep He-man ve arkadaşlarının daha doğrusu iyilerin kazandığı birbirinden güzel sonlar..

Peki öğüt bunun neresinde diye soranlar olacaktır. Bu ögütler kısmı her bölümün sonunda Genelde He-man’in ya da General karakterinin çocuklara doğrudan verdiği nasihat ve öğütler.. Buraya özellikle dikkat çekmek istiyorum. Çünkü bu nasihat bölümü dünya çizgi film tarihinde tek olma özelliği taşıyor. 1980 lerde çocuk olmanın iyi yanlarından biri de buydu benim için. Hayranlıkla izlediğim kahraman, İskeletor’a karşı kazandığı her zaferden sonra, iyilikten, dostluktan, kötü olmanın zararlarından, birlik beraberlikten bahsediyordu. Bu nasihat kısmı aslında izlenilen her bölümün içine yerleştirilmiş bir ahlaki özelliğin özeti niteliğindeydi. Yani güçlü olmak kadar, zeki olmak, yardımsever olmak, empati yapmak, saygılı olmak, çevreye ve hayvanlara duyarlı olmak gibi onlarca güzel eğitiyi doğrudan beynimize yerleştiriyordu.

Günümüzdeki çizgi film anlayışının %80 inde böyle bir duyarlılık yok. Çocuklara verilecek iyi mesajlar sırf bulunsun diye ekleniyor çizgi filmlere. He-man çizgi filmi bu konuda şuanki yapımcılara örnek olacak bir yapıtken görmezden geliniyor.

Bunları anlattıktan sonra şimdi aklıma bir şey geldi. Aslında yapımcılar He-man’i günümüze uyarlayabilseler harika olurdu. Elbette ki yeni nesil teknoloji ve çok kaliteli bir animasyonla birlikte. Başarılı olunur mu? orasını tabi ki bilmiyorum. Fakat zamanında efsane olmuş çok güçlü olmuş bu kahraman yaşamaya ve yeni jenerasyonlara yeni öğütler vermeye devam etmeli.

Bu öğüt meselesi dışında kafama takılan bir şeyi de anlatayım konu He-man den açılmışken. Malûm He-man’in alt karakteri Adam ( Edım ) isminde bir prens. Ve sarışın kaslı çocuk bir kılıcı göğe doğru kaldırınca He-man gibi bir kahramana dönüşüveriyor ve kimse Adam ile He-man’in aynı adam olduğunu anlamıyor. Bu kurgusal saçmalık aslında aynı Clark Kent ve Süperman tiplemeleri gibi. Ki haydi yine Süperman’i bu konuda biraz daha mantıklı bulabilirim. Çünkü Süperman’in insanları hipnoz edebilme özelliği vardı. Ayrıca Adam karakterinde gözlük takıyordu. Saçının önüne düşen perçem de Clark Kent’te yukarı kalkıyordu. Fakat Adam ve He-man tiplemeleri bir arasında farklılık ancak bir kıyafet değişikliğinden ibaret. Tabi çocukken buraya hiç takılmadık küçükken ama büyüyünce görmediklerimizi görüyoruz bi şekilde. Eğer He-man yeniden çevrilirse bir gün, yapımcılara tavsiyem Adam karakterini saçlarını bir taç yardımıyla toplamasını ve bir de şişe camlı ( büyük numaralı  ) gözlük takmasını sağlasınlar. En azından Süperman mantığına benzer biraz. Durumu toparlar. Çünkü günümüz çocukları bu kurgusal hatayı gözden kaçırmayacak kadar dikkatli malûmunuz..

Akif’in mealinin emanetçisi.. Yozgatlı İhsan Efendi

Yozgatlı Müderris İhsan Efendi, Mısır’da Osmanlı’dan kalan Sultan Mahmud Medresesi’nde görev yapan son müderrismiş. Okumak için Asya, Afrika ve Balkanlar’dan gelen çok sayıda öğrenciyi yetiştirmiş.Ayrıca Mısır’da kurulan ilk modern üniversitelerden olan Ayn Şems Üniversitesi’nin Türkoloji Bölümü’nü kurmakla görevlendirilmiş sonrasında vefatına kadar burada hizmet etmiş.

Yozgatlı İhsan Efendi, Türkiye’de inanç anlayışına ve dinî ilimlerde de kendini gösteren bir zat. İlmî bilgisi, vakur şahsiyeti ve fedakâr tavırları ile bütün İslam dünyasının sevgi, takdir ve saygısını kazanmış, 20. yüzyılın büyük âlimleri arasına girmiş.Alimliğine ek olarak , Mehmet Akif’in Kur’ân Meâli’ni emanet ettiği kişi olmasıyla da ilgi odağı haline gelmiş. Yani sonuç olarak Mehmet Akif’in eserini çok sağlam bir yere teslim ettiği anlaşılıyor.

Akif güvenmişse bize de saygı duymak düşer kendisine. Nurlar içinde yatsınlar inşallah..

İneği kutsal bellersen, gelir hızlı tren çarpar!

Dün izlediğim bir haber..

Hindistan’da inşa edilen ilk yüksek hızlı tren, göreve başladıktan sadece bir gün sonra bir inek sürüsüne çarptıktan sonra bozulmuş.

Hint basını haberi şöyle duyurmuş. Tren 15 Şubat Cuma günü Delhi’den yola çıkarak, ülkenin kuzeyinde Varanasi kentinde Başbakan Narendra Modi’nin katılımıyla bir tören düzenlendi.16 Şubat Cumartesi günü Delhi’ye geri dönerken trenin bir inek sürüsü ile çarpıştığını ve bunun sonucunda da elektrik sisteminin ve fren sisteminin kırıldı.

Bu haber tabi üzücü. Fakat İronik olarak, trene değil ineklere üzülmüş hindular.  İnanç olarak bir hayvanı kutsal bellemenin sonucu bu olay. Hinduizm’deki kutsal hayvanlar olarak kabul edilen inekler . Hinduizm Hindistan nüfusunun neredeyse yüzde 80’inin inancını oluşturuyor. Sürekli tanrılarına çarpıp öldüren hindu milletinin işi çok zor gerçekten…

 

Yeşil Dedektör bir ispiyonculuk hattı mı?

Hatırlarsınız Devlet, Sağlık Bakanlığı iş birliği ile 2008’de Yeşil Dedektör uygulamasının başlatmıştı. Niye yeşil dedektör dendiğini zaten hemen kavramıştık. Çevre duyarlılığı bizim evimizin dışındaki her alanda titiz olmamızı gerektiren vicdani bir sorumluluk..

Fakat sigara yasağı, bu konunun içinde istisnai bir yer tutuyor çünkü kamuya açık ama çevresi kapalı alanlarda bizim dışımızda diğer insanların sağlını da önemsettiriyor bize.

İşte bu “Yeşil Dedektör” uygulaması kapalı mekanlarda tütün mamüllerinin kullanım yasağına uyulmasının sağlanmasının, ihlallere karşı toplumda farkındalık oluşturulmasının ve tütün mamullerini kullanmayan vatandaşların da haklarını korumanın amaçlıyordu. Bu uygulamaya gösterdiğimiz ilginin rakamsal sonuçları, iç rahatlatan bir sayıya ulaşmış. Şu anda bu uygulamayı kullanan mobil kullanıcı sayısının 251 bine ulaştını öğrendim.

Yani başta kendi, sonrasında diğer vatandaşların gösterdiği duyarlılık sevindirici. Bu uygulama ilk çıktığında işletmesinde sigara ihlaline göz yumanlar, bu uygulamaya ispiyonculuk demişlerdi. Sanki sağlığını düşünenler esnafın ekmegiyle oynuyormuş gibi bir algı yaratılıyordu. Sonuçda hem içine hem de izin verene yüklü bir para cezası kesiliyordu.

Halbuki bu illet şu anda sade bizim ülkemizin değil tüm dünyanın baş belası..

Son verilere göre dünya genelinde 1,2 milyar insanın sigara kullandığı, tütün kaynaklı hastalıklar sebebiyle her yıl 1,7 milyon insanın öldüğünü biliyoruz.

Bu uygulamadan haberi olmayanlar için kısa bir bilgi vereyim hemen.

Uygulamayı internet üzerinden cebinize indiriyorsunuz. Dışarıda bulunduğunuz kapalı alanda birinin sigara ictiğini gördüğünüzde, uygulamaya girip harita üzerinde mekanı seçiyorsunuz. Akabinde de ihbarın bilgisini yazıyorsunuz. Yani bu kadar kolay.

Haydi şimdi indirin programı…

Zidan’ın “orantısız beden dili” adını verdiğim kafa vuruşu..

Konuşma dillerinin çeşitleri vardır. Bu diller yüzlercedir. İnsanlar iletişimlerini hep bu dili kullanarak yapmışlardır. Fakat bazen bu dillerin hiç biri bir iletişimi kurmak için yeterli gelmez. Çünkü karşınızdaki yalnızca hormonlu bir beden dilinden anlar. İşte insan çaresiz kaldığı zamanlarda bu dili de kullanabilmelidir. Konuşarak anlaşamayan insanlar bu dili çok rahat kullanırlar. İşte o maçta Zidan’da bu dili kullanmak zorunda kaldı. Çünki konuştuğu dil olayı çözmeye yetmiyordu.

Bu kafa, az ama öz bir anlatımın bir hatırası olarak tarihe kazındı. Çok yaşa Zidan..