Kamu spotundaki çocuğa özenipte,kendini yola atma ey yaya!

En sonunda yaya geçiç üstünlüğüne dair en büyük adım atıldı. Devlet, bu konunun önemini artık kavramış olduğunu, kural ihlâli yapan sürücülere 488 TL para cezası keserek göstermeye başladı. Eyvallah..

Hatta bu cezayı duyurmak için, milletin cep telefonuna kısa mesaj olarakta attı. Yetmedi, bir de Tv lerde kamu spotları yayınlamaya başladı ( zorunlu yayın ). Her şey çok güzel tamam da, peki bu ihlâl olayını her yerde ve her zaman nasıl tespit edecek emniyet? Her yaya geçidine bir polis mi koyacak? Yoksa kamera mı? Tabi ki bu iki şıkda çok zor. Yaya geçişi üstünlüğüne olan saygının böyle kazandırılması imkansız. Çünkü bu kanun sadece sürücüleri para cezası ile korkutarak kurala uygun davranmalarını sağlayabilir ancak. Avrupada bu kural bir ahlâk anlayışı olarak benimsenmiş. İnsanın diğer insanlara saygısının bir sonucu oradaki uygar tablo.

Bence bu kuralı, yani sürücülerin kural ihlâli yapmasıni engellemek için, içinde ahlâki bir takım empati cümleleri bulunan tabelaları yaya geçitlerinin kenarına yerleştirmek iyi bir fikir olabilir. Bu tabelâlarda ” Bu yaya geçidinden bir gün annen de geçecek” yine ” bu yaya geçidi insanlar ezilsin diye yapılmadı” veya ” yolun karşına geçecek yayalarında acelesi var” gibi duyumsama içeren cümleler, sürücülerin olayı özümsemesine katkıda bulunabilir.

İhlâlleri engellemenin ya da daha doğrusu azaltmanın bir yolu da, yayaların ihlâlde bulunacak sürücüleri video ya da fotoğraf makinaları ile tespit edip trafiğe bildirmeleri olabilir. Tabi bu uygulama yanlışlıklara sebebiyet verebilir.

Yine son olarak bir fikrim daha var. O da şu: Yaya, yaya geçidinin ilk çizgisine bastıgı an da, yol kenarındaki sensörler yolun kenarında kurulacak olan büyük ışıklı ledli ekranda ” Yayaya yol ver” yazısı yanacak. Bu ikaz sürücüyü hızını düşürmeye zorlayacak ve sonrasında duracak.

Bir de buradan Trafik müdürlüğüne bir tavsiyem var. Şu hazırlanan iki kamu spotundan çiflere yol veren aşiret anası senaryosunu değil de, diğer kendini yola atıp ” işte geçmek bu kadar kolay” diyen arkadaşın senaryosunu düzeltin. Bu spotu izleyip kendini yola atan bir vatandaş Allah muhafaza canından olabilir. Ki ben dikkatli bir şekilde denedim bunu bu akşam. Nilüfer Carrefour’un önündeki uzun yaya geçidinden geçerken çok hızlı gelen, ve gelirkenden yoldan çekilmem icin utanmadan sellektör yapan lüx araçlı bir öküze denk geldim. Buna rağmen çekilmedim yoldan. Biri önümden biri arkamdan korna çalarak geçti. Şimdi bu iki piçi ( evet piç dedim ) nasıl tespit edeceğiz peki? Evet bu insanlara kıymet vermeyen iki dangalak neden 488 TL ceza yemeden nasıl geçti gitti?

İşte bu yüzden, Trafik denetçilerinin bu uygulamayı biraz daha kontrol ve takip mantığında geliştirmesinin gerekli olduğunu kavraması gerekiyor.Ki kimse canını yaya geçidinde kaybetmesin!

Türk işi IKIGAI nasıl yapılır?

Dünyanın en prensipli, en dsiplinli ve en huzurlu milleti kim desem, aklınıza hemen uzakdoğu ülkeleri gelir kesin..

Yani bunlarda ya çin’li ya da japondur dersiniz. Aynen öyle bu insanların fıtratında çalışmak, çalışmaktan mutlu olmak ve de düzen doğuştan gelen bir erdem sanki. Peki bunu nasıl başarıyorlar? Çinlilerin meşhur atası Konfiçyus’un bir sözü geldi simdi aklıma. “Uyumak için kolum( üstüne başını koyuyormuş) yemek içinse pirincim var daha ne isterim?” diyor zatı muhterem. Gerçekten öyle insan dünyada ne kadar az beklentiyle yaşarsa o kadar huzurlu oluyor. Çinlilerde aza kanaat eden ve mütevaziliği elden bırakmayan bir millet.

Ve bu yaşam biçimlerinin bir adı var elbet. Bu felsefenin adı da “IKIGAI.” Yalnız IKIGAI, Çinlilerin değil Japonların yaşam tarzının adı.

Japonya’da Okinawada yaşayan bir halk var. Dünyanın en yaşlı ihtiyarları burada. Ortalama 100 sene ömürleri var.

“IKIGAI” iki sözcüğün birleşmesinden oluşuyor. “IKI” hayat, “GAI” hedef, amaç ve gaye anlamına geliyor. Yani ikigai bir hedefe, gaye ya da arzuya hiçbir zorlama olmadan içten ve kendiliğinden bağlılık hissetme duygusu.Bu insanlar sabah uyandığınızda ‘İyi ki yaşıyorum’, ‘İyi ki hayattayım’ demeyi düstur edinerek yaşıyorlar.

Tabi biz bu insanlar gibi bir ortamda stresten uzak yaşayamıyoruz ama bizimde kendimize göre bir ikigaimiz olmalı. Bunu felsefeye geçmek için önce bir takım sorulara bir takım elestirel cevaplar bulmalıyız..

Meselâ bu hayatta beni en çok mutlu edecek şey nedir ve gerçekten ben ne yapmak istiyorum? diye bir soru sorun kendinize. Sonra ben neyi seviyorum ve enerjimi neler yükseltiyor diye sorun. Devamında benim yetenekli olduğum alanlar ne diye sorun. Ve de sevdiklerinizin kıymetini ne kadar bilip ne kadar bilmediginizi sorun. ( İnanın kıymet bilmiyoruz )

Hepimiz dünyada hep mutlu olmak, huzurlu olmak gibi bir amaç güderken bunu temin etme yolunun genelde para olduğunu sanıyoruz. Fakat bu yanlış. Çünkü para bir araç ve hep bir araç olarak kalacak. Kendimizle barışıklığımız ise bizi şu hayatta en mutlu edecek şey. Çünkü bunun için yalnızca sağlığa ve kimsenin eline bakmayacak kadar paramızın olmasına ihtiyaç var.

Şimdi düşünün bakalım siz kendi ıkıgaı’nızı nasıl oluşturabilirsiniz?

Meğer meşhur saat kulesini yaptıran..

İzmirin sembol tarihi eserlerinden meşhur saat kulesi..

“İzmir’e gidersiniz mutlaka görün” denilen 25 metre uzunluğundaki bu güzel eseri kimin yaptırdığını merak ettim geçenlerde. Karşıma şaşırtıcı bir isim çıktı. Evet o isim II.Abdülhamit..

Taht’a çıkışının 25. yılında yaptırtmış bu sebepten eserin boyu 25 metre.1901 yılında sadrazam Mehmet Said paşaya yaptırtmış sultan. Kulenin 4 saatini Alman imparatoru II.Wilhelm hediye etmiş. Eseri yapan mimarsa Alman konsolosluğunu yapan mimar S.Raymond.

Saatin o günki adı Hamidiye kulesi. Kulenin 12 küçük sütun üzerine oturan dördüncü katı ana gövdeden çok daha darmış.Ve üzerini ay şeklinde alem olan metal bir kubbe örtmekteymiş. Bu bölümde günümüzde çalışmayan saatin çanı bulunuyormuş.Ancak bu bölüm 1974 depreminde yıkılmış ve 1976’da onarılmıştır.

Kulenin bir bölümünde osmanlıca yazılar yazıyormuş. Fakat Cumhuriyetin ilanından sonra bu yazılar kaldırılmış. Olayın detayı ise şöyle : Gövdenin dört bir yönüne at nalı kemerli küçük pencereler açılmıştır. Bunların üzerinde doğu ve batı yönlerinde küçük birer Osmanlı arması, kuzey ve batı yönlerinde de Sultan II. Abdülhamit’in tuğraları kabartma olarak yerleştirilmiş yapılırken. Bununla beraber Cumhuriyetin ilanından sonra, 1927 yılında çıkan “Milli ve Resmi binalarda kullanılan tuğra ve methiyelerin kaldırılmasını” içeren kanun nedeni ile buradaki tuğra ve armalar kaldırılmış, yerlerine ay yıldız kabartmaları konulmuş..

Bu kulenin tarihini belki bir çok izmirli bilmez. Bunun sebebi Osmanlı’nın pek sevilmemesi diye düşünüyorum. Halbuki tarihi eserlerin varlığı evrenseldir. Unesco dünyanın dört bir tarafındaki kültür varlığını, dünyanın ortak kültür mirası olarak görür ve koruma altına alır. Bu kule aslını tam koruyamamış olsada tarihimizin en değerli devletlerinden, ya da daha doğrusu en büyüğünden biri olması sebebiyle çok kıymetli. Umarım ömrü çok uzun olur.

Sizin gibi düşünmesini istediğiniz ne çok insan vardır / George Orwell

“Yok etmek sadece zorbaların ve cahillerin işidir. Bir insan zekasıyla yenemeyeceğini anladığı anda ya şiddete başvurur ya paranın gücüne. Birisi sizinle aynı fikirde değil diye onu yok edemezsiniz. Medeni ve erdem sahibi insanlar böyle yapmaz. Çok okuyan ve bilginin gücüne inanan her insan, sadece konuşma yolunu seçer. Sizden olmayanları yok etmek yerine, bilginin ve fikrin gücüyle, sizin gibi düşünmesini sağlamalısınız.”

Ölmemi bekleyin / Şiir / Allen Ginsberg

dünyanın ağırlığı
aşktır
yalnızlığın yükü altında

memnuniyetsizliğin
yükü altında

ağırlık
taşıdığımız ağırlık
aşktır

kim yadsıyabilir?
düşlerimizde
o bedene dokunur
düşüncemizde
yapılanır.

bir mucize
düş içinde
kaçışlardan
doğana kadar
insanlığın içine
kalbin dışından bakar
yaşamın yükü için
saflık içinde yanarak.
aşktır, o
ama taşırız bu ağırlığı
yorulsak bile
dinlenmeliyiz
onun kollarında
en sonunda
dinlenmeliyiz kollarında
aşkın

aşksız
rahat yok
düşsüz
uyku yok
aşkla
deli divane ol yada huzurlan
meleklerle senli benli gibi
yada makinalarla
son isteğin
acı olamaz
aşktır o
yadsınamaz
sürdürülemez
eğer yadsınırsa

yük çok ağırdır

verilmelidir
karşılıksız
düşünce gibi
verilir
herşeyin içindeki mükemmelliğin
aşırılığında

sıcak bedenler
birlikte parlar
karanlığın içinde
bir el hareket eder
etin merkezine doğru
bedenler titrer
mutluluk içinde
ve ruhun çıka gelir
neşeli gözlerinden bir bakışla

evet, evet
budur
istediğim
hep istediğim
her zaman istediğim
geriye dönmek
doğduğum yere
vücuduma

İp dediğin kopar labirentte kaybolabilirsin / Oscar Wilde

Düşes, “Ya sanata ne diyorsun?” diye sordu.
“Bir illettir.”
“Aşk?”
“Yanılsama.”
“Din?”
“İnancın yerini tutan günün modası.”
“Sen kuşkucusun.”
“Hiç de değil. Kuşkuculuk imanın başlangıcıdır.”
“Ya nesin sen öyleyse?”
“Tanımlamak kısıtlamaktır.”
“Bir ipucu ver bana.”
“İp dediğin kopar. Labirentte kaybolabilirsin.”

A101 sayısal olarak üstün evet. Fakat ya hizmet kalitesi?

Tarih 23 Şubat / Cumartesi. Saat 20:08..

Aslında bu yazıyı çok uzun zamandır yazacaktım ama diğer mevzular hep son anda önüne geçmişti A101 eleştirimin..

Fakat bu akşam eve dönerken A101’e bir ihtiyacım sebebiyle girince bu yazıya artık vakit ayırmam gerektiğini anladım. Ve yine en başında söyleyeyim ben çok mecbur kalmazsam pek girmeyen bir müşteriyim A101 e. Normalde ben hizmetinden %90 oranında memnun kaldığım BİM müşterisiyim. Bu akşam uğradığım A101 görüklede. Niyetim aperatif bir şeyler yemekti. Belki bir bazlama ya da bir lavaş alıp içine ya çiğ köfte koymaktı. Fakat çiğ köftelerin son kullanma tarihi bugündü. Almadım tabi. Onun yerine nuget ya da ona benzer bir şarküteri ürünü almaya niyetlendim. Sonunda CP nin bir ürününü buldum ve aldım. Ardından lavaş ve bazlama reyonuna gittim. Orada da bazlamaların son kullanım tarihi bugündü almadım. Sonra gözlemelere ilişti gözüm. Fakat o da ne! Gözlemelerinde son günü. İnanılacak gibi değil. Elinizi attığınız her ürün sıkıntılı. En sonunda dolapta kalan iki bayat ekmeğin birini alarak çıktım. Bu hâl, aklıma bir kaç ay önce farklı bir A101 de Çiğ köfte reyonunda karşılaştığım tarihi geçik ürünleri hatırlattı. O gün, kasiyere : “ürünlerinizin son kullanma tarihi geçik, bakmıyor musunuz?”  diye sorduğumda “bir iki tanesinin tarihi geçmiş olabilir beyfendi” savunmasına şahit olmuştum. Bunun üzerine aynı reyona tekrar geçip, diğer çiğköftelerin tarihinin de geçmiş olduğunu görüp, kasiyere; ” iyi de hepsi bozulmuş” dediğimde sadece ” Hay Allah ” kusura bakmayın” cümlesiyle durumu atlatmaya çalışması..

Bu durumda insan, ister istemez bir mukayeseye başlıyor kafasında. Kalite ve hizmet anlayışlarını değerlendiriyorum doğal olarak.. A101 bu yarışta ne yazık ki bir BİM olamamış halâ. Bu kadar reklam yap, akşama kadar mağaza sayısı olarak Bim’i geçtiğini duyur, sonra gel, dükkanında Bim hizmetini yakalayamamış ol.

A101 kusura bakmasın ama, bu kafayla 10 bin mağazada açsa bir yere varamaz. A101 in bu hali Bim marketlerinin 2000 li yıllardaki ki hali gibi. Yıl 2019, Bim’e meydan okuyorsun ama kalite ve hizmet anlayışında gerisin..

A 101’in Bim’le mukayesesi sonucu ulaştığım tespitlerse şunlar:

-Öncelikle ürün kalitelerinin büyük bölümü ( kendi ürettirdikleri) Bim’le yarışacak düzeyde değil.

-Raf ve yerleşim planları Bim gibi düzenli ve orantılı değil.

-Kasiyerleri toplama bir his veriyor. Kurumsal bir firma vizyonuna uzaklar. Müşteriye ne hoşgeldin diyorlar ne de iyi günler. Erkek kasiyerler tabiri caizse pasbal. ( hele bu akşamki kasiyeri sanki yolda bulup koymuşlar kasaya ) Ve kıyafetlerini giymiyorlar düzgün. Kızlar biraz daha derli toplu çok şükür.

-İnsert ürünlerindeki ürün çeşitliği ve uygun fiyat, Bim’le yarışabilecek güçte değil.

Bence A101 in tek derdi BİM. Bu yüzden sayısal çokluklukları ile mutlu oluyorlar. İyi de, bu şekilde kaçırdıkları müşteryi nasıl geri kazanacaklar acaba? Yapmaz ama A101 in sahibine bir önerim var. Bir gün binsin arabasına ve habersiz gezsin bakalım şubelerini. Nelerle karşılaşacak çok merak ediyorum. Keşke yapsa..

Yapmış olduğunu farzediyorum. Heralde çoğu mağazanın şube müdürü ciddi fırça yerdi.

Umarım bir gün BİM’in hizmet kalitesini geçmeyi hedeflersin A101. Yoksa sayısal üstünlük seni çok taşımaz piyasada..

( Not : BİM’de ne akrabam vardır. Ne de sahibi, babamın oğludur..)

 

 

İçe Kapanış / Charles Baudelaire

İçe Kapanış
Derdim: yeter, sakin ol, dinlen biraz artık;
Akşam olsa diyordun, işte oldu akşam,
Siyah örtülere sardı şehri karanlık;
Kimine huzur iner gökten kimine gam.

Bırak, şehrin iğrenç kalabalığı gitsin,
Yesin kamçısını hazzın sefil çümbüşte;
Toplasın acı meyvesini nedametin
Sen gel, derdim, ver elini bana, gel şöyle.

Bak göğün balkonlarından, geçmiş seneler
Eski zaman esvaplariyle eğilmişler;
Hüzün yükseliyor, güleryüzle, sulardan.

Seyret bir kemerde yorgun ölen güneşi
Ve uzun bir kefen gibi doğuyu saran
Geceyi dinle, yürüyen tatlı geceyi.

Yaşama uğraşı / Cesare Pavese

“Geriye baktığın zaman, özellikle sana yaşarken dayanılmazmış gibi gelen dönemleri beğeniyorsun en çok. Hiçbir şey yitip gitmemiş. Bütün o güçlükler, sıkıntılar, tiksintiler bir zenginlik kazanıyor hatırlandıkları zaman. Hayat bizim bildiğimizden daha büyük, daha dolu.”

Şiir nedir? kitabından / Octavia Paz

Bir haykırışın söylemediği şeyi söyleyen ağızı dinlemekte olan kulak. Acılı veya coşkulu bir çığlık, bizi yaralayan veya mutlu eden bir şeyi işaret eder fakat onu saklar: işte orada der fakat kim ve ne olduğunu söylemez. Bir haykırışta işaret edilen şey adlandırılmamıştır henüz; ne vardır ne de yoktur ve birazdan ortaya çıkacakmış ya da sonsuza dek yitip gidecekmiş gibi orada öylece durur.Sadece bir oluş hazırlığıdır-neyin?

Albertine kayıptan bir bölüm / Marcel Proust

Bir başka insanla ilişkilerimizde en önemli hata kaynakları, iyi kalpli olmak veya o insanı sevmektir. Bir tebessüm, bir bakış, bir omuz yüzünden âşık oluruz. Bu kadarı yeterlidir; sonra, umut veya hüzün dolu uzun saatler boyunca, bir insan imal eder, bir kişilik yaratırız. Ve ardından, âşık olduğumuz kişiyle görüştüğümüzde, karşımıza ne kadar acımasız gerçekler çıkarsa çıksın, o bakışın, o omzun sahibinden, bu iyi yürekli mizacı, bizi seven kadın kişiliğini bir türlü ayıramayız; gençliğinden beri tanıdığımız bir insan yaşlandığında, gençliğini ondan ayıramayışımız gibi.